Η αναγνώριση της Αρμενικής Γενοκτονίας από το Ισραήλ παρουσιάστηκε ως μία ιστορική απόφαση, εγκρίθηκε ομόφωνα από την κυβέρνηση και χαρακτηρίστηκε «ηθικό καθήκον».
Γράφει ο Χρήστος Κωνσταντινίδης
Λίγες εβδομάδες αργότερα, όμως, η ψηφοφορία εξαφανίστηκε από την ατζέντα της Κνεσέτ.
Η εξέλιξη προκάλεσε την οργισμένη αντίδραση του Αρμενικού Πατριαρχείου Ιεροσολύμων, το οποίο αφήνει ευθέως να εννοηθεί ότι πίσω από το κοινοβουλευτικό «πάγωμα» βρίσκεται το Αζερμπαϊτζάν και η επιρροή που ασκεί στην ισραηλινή κυβέρνηση.
Σε επίσημο ανακοινωθέν της 26ης Ιουλίου, το Πατριαρχείο εξέφρασε τη «βαθιά απογοήτευσή» του για την αφαίρεση της πρότασης από την ημερήσια διάταξη, χαρακτηρίζοντας «εξαιρετικά λυπηρό» το ενδεχόμενο μία ξένη κυβέρνηση να καθορίζει ποια ιστορικά και πολιτικά ζητήματα μπορούν να συζητηθούν στο ισραηλινό κοινοβούλιο. (
Our statement regarding Israel’s decision to not follow through with the official recognition of the Armenian Genocide. pic.twitter.com/lfFaHHPOKL
— Armenian Patriarchate Of Jerusalem (@ArmenianQuarter) July 26, 2026
«Η Κνεσέτ δεν μπορεί να καθοδηγείται από ξένες κυβερνήσεις»
Το μήνυμα του Πατριαρχείου ήταν σαφές! Η νομοθετική διαδικασία αποτελεί αποκλειστική και κυρίαρχη αρμοδιότητα του Κράτους του Ισραήλ.
«Η νομοθετική ατζέντα και οι διαβουλεύσεις της Κνεσέτ οφείλουν να παραμείνουν υπό την κυρίαρχη ευθύνη του Ισραήλ», υπογραμμίζεται στο ανακοινωθέν.
Η συγκεκριμένη αναφορά δεν έγινε τυχαία. Σύμφωνα με δημοσίευμα της ισραηλινής εφημερίδας Haaretz, αξιωματούχοι του Αζερμπαϊτζάν επικοινώνησαν με την ισραηλινή ηγεσία και ζήτησαν να αποτραπεί η ψηφοφορία.
Ισραηλινή πηγή υποστήριξε στη Haaretz, ότι ο Χικμέτ Χατζίγιεφ, ανώτερος σύμβουλος εξωτερικής πολιτικής του προέδρου Ιλχάμ Αλίγιεφ, μετέφερε προσωπικά τις αντιρρήσεις του Μπακού. Κατά την ίδια πηγή, ακολούθησε παρέμβαση του Μπενιαμίν Νετανιάχου και το θέμα αποσύρθηκε πριν από τη θερινή διακοπή των εργασιών της Κνεσέτ.
Η ισραηλινή κυβέρνηση δεν έχει επιβεβαιώσει ότι η απόφαση ελήφθη έπειτα από αζερική πίεση. Ο υπουργός Εξωτερικών Γκιντεόν Σαάρ υποστήριξε ότι η ομόφωνη κυβερνητική απόφαση παραμένει σε ισχύ και ότι δεν υπήρξε επίσημη υπαναχώρηση.
Στην πράξη, ωστόσο, η κοινοβουλευτική ολοκλήρωση της αναγνώρισης έχει ανασταλεί και δεν αναμένεται νέα ψηφοφορία πριν από την επόμενη κοινοβουλευτική περίοδο.
BREAKING: The Armenian Patriarchate of Jerusalem blasts Israel after the Knesset abandoned a proposed Armenian Genocide recognition vote, allegedly due to foreign influence by Azerbaijan, a country responsible for the ethnic cleansing of more than 120,000 Christian Armenians. pic.twitter.com/CK2T9qn5R7
— Kegham Balian (@kbalian90) July 26, 2026
Το κατηγορώ για τον εκτοπισμό από το Αρτσάχ
Το Πατριαρχείο συνδέει την παρέμβαση του Αζερμπαϊτζάν με όσα συνέβησαν στο Ναγκόρνο-Καραμπάχ, το Αρτσάχ για τους Αρμενίους.
Στο ανακοινωθέν του αποδίδει στο καθεστώς του Ιλχάμ Αλίγιεφ την ευθύνη για τον αναγκαστικό εκτοπισμό περισσότερων από 120.000 αυτόχθονων Αρμενίων Χριστιανών από την περιοχή.
Μετά τη στρατιωτική επιχείρηση του Αζερμπαϊτζάν τον Σεπτέμβριο του 2023, σχεδόν ολόκληρος ο αρμενικός πληθυσμός εγκατέλειψε τις εστίες του και κατέφυγε στην Αρμενία. Το Μπακού υποστηρίζει ότι οι κάτοικοι αποχώρησαν οικειοθελώς και ότι θα μπορούσαν να παραμείνουν υπό αζερική διοίκηση. Η αρμενική πλευρά, αντίθετα, περιγράφει την έξοδο ως εθνοκάθαρση που ολοκληρώθηκε έπειτα από πολύμηνο αποκλεισμό.
Για το Αρμενικό Πατριαρχείο, επομένως, προκαλεί ιδιαίτερη ανησυχία το γεγονός ότι η ίδια κυβέρνηση που κατηγορείται για την εξαφάνιση της ιστορικής αρμενικής παρουσίας από το Αρτσάχ εμφανίζεται τώρα ικανή να επηρεάζει τη συζήτηση για τη Γενοκτονία μέσα στην Κνεσέτ.
Από το «ηθικό καθήκον» στην αναδίπλωση
Η ισραηλινή κυβέρνησημ είχε εγκρίνει ομόφωνα στο υπουργικό συμβούλιοστις 28 Ιουνίου την πρόταση του Γκιντεόν Σαάρ για την αναγνώριση της Αρμενικής Γενοκτονίας.
Ο Ισραηλινός υπουργός Εξωτερικών είχε χαρακτηρίσει την απόφαση «ηθικό και ιστορικό καθήκον», τονίζοντας ότι το εβραϊκό κράτος δεν μπορεί να παραμένει αδιάφορο απέναντι στη συστηματική εξόντωση ενός λαού.
Η απόφαση προκάλεσε αμέσως έντονες αντιδράσεις στην Τουρκία και στο Αζερμπαϊτζάν. Η Άγκυρα απέρριψε τον χαρακτηρισμό «γενοκτονία» και κατηγόρησε το Ισραήλ ότι εργαλειοποιεί την Ιστορία, ενώ το Μπακού ζήτησε ανοιχτά την ανάκληση της απόφασης.
Η πρόταση επρόκειτο να οδηγηθεί στην Ολομέλεια της Κνεσέτ, αλλά η ψηφοφορία ανεστάλη πριν κλείσει το κοινοβούλιο για τη θερινή περίοδο. Ισραηλινά μέσα συνέδεσαν την αναβολή τόσο με την πίεση του Αζερμπαϊτζάν όσο και με μία ευρύτερη προσπάθεια αποκλιμάκωσης των σχέσεων με την Τουρκία.
Πετρέλαιο, όπλα και η συμμαχία με το Μπακού
Πίσω από τη συζήτηση για την ιστορική μνήμη βρίσκεται μία εξαιρετικά σημαντική στρατηγική σχέση.
Το Αζερμπαϊτζάν αποτελεί βασικό ενεργειακό εταίρο του Ισραήλ, προμηθεύοντάς το με σημαντικές ποσότητες πετρελαίου μέσω του αγωγού Μπακού–Τιφλίδα–Τσεϊχάν. Παράλληλα, το Μπακού συγκαταλέγεται στους σημαντικότερους αγοραστές ισραηλινών οπλικών συστημάτων, από μη επανδρωμένα αεροσκάφη μέχρι πυραυλικά και αντιαεροπορικά συστήματα.
Για το Ισραήλ, η γεωγραφική θέση του Αζερμπαϊτζάν έχει επίσης τεράστια αξία. Η χώρα συνορεύει με το Ιράν, διατηρεί δύσκολες σχέσεις με την Τεχεράνη και αποτελεί κρίσιμο συνεργάτη για τις ισραηλινές υπηρεσίες πληροφοριών και τον ευρύτερο σχεδιασμό ασφαλείας στον Νότιο Καύκασο.
Το Μπακού, από την πλευρά του, γνωρίζει ότι η δημόσια αναγνώριση της Αρμενικής Γενοκτονίας από έναν τόσο στενό σύμμαχο θα αποτελούσε σημαντική διπλωματική ήττα. Θα ενίσχυε την επιχειρηματολογία της Αρμενίας και θα έφερνε ξανά στο διεθνές προσκήνιο τη μεταχείριση των Αρμενίων του Αρτσάχ.
Έτσι, η αναγνώριση που παρουσιάστηκε ως «ηθικό καθήκον» απέκτησε ξαφνικά μία πολύ συγκεκριμένη γεωπολιτική τιμή.
Η Ιερουσαλήμ και οι επιζώντες του 1915
Η παρέμβαση του Πατριαρχείου διαθέτει ιδιαίτερο ιστορικό βάρος.
Μετά τις σφαγές και τις εκτοπίσεις του 1915, η αρμενική κοινότητα των Ιεροσολύμων υποδέχθηκε χιλιάδες επιζώντες και ορφανά. Το Αρμενικό Πατριαρχείο εξελίχθηκε σε έναν από τους χώρους όπου διασώθηκαν η μνήμη, η γλώσσα και η ταυτότητα ενός λαού που είχε χάσει μεγάλο μέρος των ιστορικών του κοινοτήτων στην Οθωμανική Αυτοκρατορία.
Γι’ αυτό και το ανακοινωθέν επιμένει ότι η Αρμενική Γενοκτονία αποτελεί «αμετάβλητο ιστορικό γεγονός», η αλήθεια του οποίου δεν μπορεί να εξαρτάται από τις εκάστοτε πολιτικές και διπλωματικές περιστάσεις.
Το Πατριαρχείο καλεί το Ισραήλ να ολοκληρώσει την αναγνώριση και να ενταχθεί στις 32 χώρες που, σύμφωνα με την αρμενική πλευρά, έχουν ήδη αναγνωρίσει επίσημα τη Γενοκτονία.
Έκκληση και προς την Τουρκία
Παράλληλα, απευθύνει νέα έκκληση προς την Τουρκία να αναγνωρίσει τη Γενοκτονία και να εγκαταλείψει την κρατική πολιτική άρνησης.
Η Άγκυρα αναγνωρίζει ότι εκατοντάδες χιλιάδες Αρμένιοι έχασαν τη ζωή τους κατά την κατάρρευση της Οθωμανικής Αυτοκρατορίας, αρνείται όμως ότι υπήρξε οργανωμένο σχέδιο εξόντωσης κάτι που φυσικά είναι ψέμα και απορρίπτει κατηγορηματικά τη χρήση του όρου «γενοκτονία».
Η αντιπαράθεση, συνεπώς, δεν αφορά μόνο μία λέξη ή μία συμβολική ψηφοφορία. Αφορά το εάν η ιστορική αλήθεια μπορεί να υποχωρεί όταν συγκρούεται με το πετρέλαιο, τα όπλα και τις στρατηγικές συμμαχίες.
Το Ισραήλ είχε την ευκαιρία να μετατρέψει τη μνήμη σε θεσμική πράξη. Αντί γι’ αυτό, η διαδικασία πάγωσε τη στιγμή που η αναγνώριση απέκτησε διπλωματικό κόστος.
Και αυτό είναι το βασικό μήνυμα της παρέμβασης από τα Ιεροσόλυμα: μία Γενοκτονία δεν παύει να αποτελεί ιστορικό γεγονός επειδή η αναγνώρισή της ενοχλεί έναν ισχυρό σύμμαχο.
Η μνήμη των νεκρών δεν μπορεί να μπαίνει και να βγαίνει από την ημερήσια διάταξη ανάλογα με τις απαιτήσεις του Μπακού, της Άγκυρας ή οποιασδήποτε άλλης κυβέρνησης.
Το HellasVoice.gr αποτελεί ένα σύγχρονο ψηφιακό ενημερωτικό μέσο με στόχο την άμεση, αξιόπιστη και πολυθεματική ενημέρωση του κοινού. Με έμφαση στην ελληνική επικαιρότητα αλλά και σε θέματα διεθνούς ενδιαφέροντος, το HellasVoice.gr καλύπτει ένα ευρύ φάσμα ειδήσεων που αφορούν την κοινωνία, την πολιτική, την οικονομία, τον τουρισμό, την υγεία και την καθημερινότητα.
Η πλατφόρμα αξιοποιεί σύγχρονες τεχνολογίες περιεχομένου, συνδυάζοντας επιλεγμένες ειδήσεις από έγκυρες πηγές με πρωτογενές υλικό, προσφέροντας στον αναγνώστη μια ολοκληρωμένη εμπειρία ενημέρωσης. Παράλληλα, δίνεται ιδιαίτερη σημασία στη σωστή δομή των άρθρων, την ταχύτητα φόρτωσης και τη βέλτιστη εμπειρία χρήσης σε κινητές συσκευές.
Στόχος του HellasVoice.gr είναι να αποτελέσει ένα δυναμικό και αξιόπιστο σημείο αναφοράς στον χώρο της ψηφιακής ενημέρωσης, συμβάλλοντας στη διάδοση της πληροφορίας με διαφάνεια, συνέπεια και σεβασμό προς τον αναγνώστη.