Για πρώτη φορά στο τραπέζι η ουσιαστική διασύνδεση Κυκλάδων – Δωδεκανήσου: Η πρόταση Χατζημάρκου στον Β. Κικίλια που αλλάζει τα δεδομένα στην ακτοπλοΐα του Νοτίου Αιγαίου (φωτο)

Μια πρόταση που, εφόσον περάσει από το στάδιο του σχεδιασμού στην πράξη, μπορεί να αλλάξει ουσιαστικά τον ακτοπλοϊκό χάρτη του Νοτίου Αιγαίου, έθεσε για πρώτη φορά δημόσια ο Περιφερειάρχης Νοτίου Αιγαίου Γιώργος Χατζημάρκος, στη διάρκεια της συνέντευξης Τύπου που ακολούθησε τη σύσκεψη φορέων  που πραγματοποιήθηκε σήμερα στην Περιφέρεια, παρουσία του Υπουργού Ναυτιλίας και Νησιωτικής Πολιτικής Βασίλη Κικίλια.

Της Ρένας Παυλάκη

Ο στόχος  –  συγκεκριμένος και ιδιαίτερα φιλόδοξος – είναι η δημιουργία απευθείας ακτοπλοϊκής γραμμής που θα συνδέει Μύκονο, Σαντορίνη, Κω και Ρόδο, δηλαδή τα τέσσερα μεγάλα νησιά του Νοτίου Αιγαίου που διαθέτουν διεθνή αεροδρόμια και λειτουργούν στην πράξη ως βασικές πύλες εισόδου για εκατομμύρια επισκέπτες.

Η σημασία της πρότασης βρίσκεται ακριβώς σε αυτό το στοιχείο. Τα τέσσερα αυτά νησιά αποτελούν τους ισχυρότερους αεροπορικούς κόμβους των Κυκλάδων και των Δωδεκανήσων, όμως μέχρι σήμερα δεν έχουν αποκτήσει μεταξύ τους μια σταθερή και λειτουργική ακτοπλοϊκή σύνδεση, ικανή να δημιουργήσει έναν πραγματικό θαλάσσιο διάδρομο ανάμεσα στις δύο νησιωτικές ενότητες.

«Ποτέ τα τέσσερα μεγάλα διεθνή αεροδρόμια, τα τέσσερα νησιά, δεν ήταν συνδεδεμένα», τόνισε ο Γιώργος Χατζημάρκος, εξηγώντας ότι η λογική της πρότασης ξεκινά από τον τρόπο με τον οποίο κινείται σήμερα ο τουρισμός στο Αιγαίο. Μύκονος, Σαντορίνη, Κως και Ρόδος λειτουργούν ως «hubs», ως δεξαμενές επισκεπτών από τις οποίες τροφοδοτούνται πολλά μικρότερα νησιά.

Η δημιουργία μιας γραμμής που θα τα συνδέει δεν θα αφορά επομένως μόνο τα τέσσερα συγκεκριμένα νησιά. Στον σχεδιασμό θα μπορούσαν να ενταχθούν και ενδιάμεσοι προορισμοί, δημιουργώντας μια νέα ακτοπλοϊκή αλυσίδα ανάμεσα σε Κυκλάδες και Δωδεκάνησα. Ο Περιφερειάρχης μάλιστα συνέδεσε ευθέως την πρόταση με την ανάγκη αντιμετώπισης προβλημάτων που παραμένουν σε νησιά όπως η Αστυπάλαια, εκτιμώντας ότι μια τέτοια γραμμή θα μπορούσε να αποτελέσει και την αποτελεσματικότερη λύση για τη σύνδεσή της.

«Δεν το περιγράφω ως εξαγγελία – το περιγράφω ως στόχο»

Ο Περιφερειάρχης φρόντισε πάντως να ξεκαθαρίσει ότι δεν πρόκειται ακόμη για έτοιμη εξαγγελία.

«Δεν το περιγράφω ως εξαγγελία, το περιγράφω ως στόχο αυτή τη στιγμή», ανέφερε, δίνοντας ιδιαίτερη βαρύτητα στο γεγονός ότι, όπως είπε, για πρώτη φορά υπάρχει θετική ανταπόκριση του Υπουργείου Ναυτιλίας στην κατεύθυνση αυτή.

Η Περιφέρεια Νοτίου Αιγαίου εμφανίζεται μάλιστα διατεθειμένη να συμμετάσχει οικονομικά στην προσπάθεια, αξιοποιώντας πρόσφατη νομοθετική δυνατότητα που επιτρέπει στην Αυτοδιοίκηση να συνδράμει στη χρηματοδότηση ακτοπλοϊκών συνδέσεων.

«Θα βρούμε χρήματα γι’ αυτό. Είναι ένας μεγάλος στόχος», δήλωσε ο Γιώργος Χατζημάρκος, σημειώνοντας ότι θα χρειαστεί τουλάχιστον μία χρονιά εφαρμογής ώστε να αξιολογηθεί ο τρόπος λειτουργίας της γραμμής.

Η αναφορά αυτή έχει ιδιαίτερη σημασία, καθώς η βιωσιμότητα αποτελεί συνήθως το κρίσιμο σημείο σε κάθε νέα νησιωτική σύνδεση. Η ύπαρξη πολιτικής βούλησης δεν αρκεί, εάν η γραμμή δεν μπορεί να στηριχθεί οικονομικά ή αν ο χρόνος του ταξιδιού την καθιστά μη ελκυστική για επιβάτες και επιχειρήσεις.

Θετικός ο Βασίλης Κικίλιας – με προϋπόθεση χρηματοδότηση και βιωσιμότητα

Η απάντηση του Υπουργού Ναυτιλίας Βασίλη Κικίλια  ουσιαστικά επιβεβαίωσε ότι το Υπουργείο θεωρεί την πρόταση ενδιαφέρουσα και είναι διατεθειμένο να την εξετάσει.

Ο Υπουργός στάθηκε ακριβώς στη λογική της σύνδεσης των τεσσάρων διεθνών αεροδρομίων, αναγνωρίζοντας ότι σε αυτά τα νησιά καταλήγει, μέσω απευθείας πτήσεων και charter από το εξωτερικό, ένα μεγάλο μέρος του τουριστικού προϊόντος.

«Να μπορέσουμε να διασυνδέσουμε όλο αυτό», ανέφερε χαρακτηριστικά.

Ταυτόχρονα, όμως, έθεσε δύο βασικές προϋποθέσεις την εξασφαλισμένη χρηματοδότηση για τη βιωσιμότητα του εγχειρήματος και τον λειτουργικό σχεδιασμό.

Ο Βασίλης Κικίλιας υπογράμμισε ότι πρώτα θα πρέπει να εντοπιστούν οι διαθέσιμοι χρηματοδοτικοί πόροι και στη συνέχεια να σχεδιαστεί ο τρόπος με τον οποίο θα μπορούσε να προχωρήσει ανοικτός διαγωνισμός, δεδομένου ότι πρόκειται για ελεύθερες γραμμές.

Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε και στον χρόνο του ταξιδιού. Μια σύνδεση αυτού του μήκους δεν έχει νόημα εάν δημιουργήσει μια υπερβολικά μεγάλη και δύσχρηστη διαδρομή. Η πρόκληση, επομένως, είναι να βρεθεί η κατάλληλη χάραξη και ο κατάλληλος τύπος πλοίου ώστε η γραμμή να μπορεί να λειτουργήσει σε πραγματικές συνθήκες αγοράς.

Με αυτές τις προϋποθέσεις, ο Υπουργός έκανε σαφές ότι το Υπουργείο Ναυτιλίας αντιλαμβάνεται τη σπουδαιότητα της πρότασης και τη βλέπει θετικά.

“Στα νησιά μας αυτά υπάρχει πράγματι, απευθείας από το εξωτερικό πολλές φορές με πτήσεις charter, μεγάλο κομμάτι του τουριστικού προϊόντος, οπότε να μπορέσουμε να διασυνδέσουμε όλο αυτό. Σωστά όμως, με σοβαρό τρόπο και επαγγελματικό. Με την έννοια ότι πρώτα βρίσκουμε τη χρηματοδότηση και μετά σχεδιάζουμε με ποιο τρόπο θα μπορούσαμε να κάνουμε έναν ανοιχτό διαγωνισμό, γιατί προφανώς πρόκειται για ελεύθερες γραμμές, και με τέτοιο τρόπο, έτσι ώστε η διασύνδεση αυτή στο χρόνο να είναι βιώσιμη. Οπότε με τις προϋποθέσεις αυτές, ναι, είναι κάτι το οποίο το Υπουργείο Ναυτιλίας  αντιλαμβάνεται την σπουδαιότητα και το βλέπει θετικά” δήλωσε ο κ. Κικίλιας.

“Χαίρομαι γιατί έχουμε μια συναντίληψη πάνω σε αυτό. Αν το πετύχουμε αυτό, να ξέρετε θα είναι η πρώτη φορά που θα έχουμε ουσιαστική ακτοπλοϊκή σύνδεση Κυκλάδων και Δωδεκανήσου.  Θα είναι η πρώτη ουσιαστική σύνδεση Κυκλάδων και Δωδεκανήσου και είμαστε εδώ για να παλέψουμε”, ήταν η απάντηση του Περιφερειάρχη στη θετική προδιάθεση του Υπουργού.

Για πρώτη φορά ουσιαστική διασύνδεση Κυκλάδων – Δωδεκλανήσου

Το μεγαλύτερο ίσως πολιτικό και αναπτυξιακό ενδιαφέρον της πρότασης βρίσκεται στο ότι επιχειρεί να αντιμετωπίσει το Νότιο Αιγαίο ως έναν ενιαίο νησιωτικό χώρο και όχι ως δύο ακτοπλοϊκά συστήματα που λειτουργούν σε μεγάλο βαθμό παράλληλα,  από τη μία οι Κυκλάδες και από την άλλη τα Δωδεκάνησα.

Η απευθείας σύνδεση των τεσσάρων διεθνών αεροδρομίων θα μπορούσε να δημιουργήσει νέες δυνατότητες μετακίνησης όχι μόνο για τους κατοίκους αλλά και για τους επισκέπτες, ανοίγοντας τον δρόμο για συνδυαστικά ταξίδια μεταξύ Κυκλάδων και Δωδεκανήσων χωρίς την ανάγκη επιστροφής στον Πειραιά ή περίπλοκων ενδιάμεσων διαδρομών.

Σε τουριστικό επίπεδο, μια τέτοια σύνδεση θα μπορούσε να επιτρέψει την ανάπτυξη νέων μορφών island hopping σε μια πολύ μεγαλύτερη γεωγραφική κλίμακα, αξιοποιώντας την τεράστια διεθνή αεροπορική κίνηση των τεσσάρων νησιών.

Παράλληλα, θα μπορούσε να προσφέρει στα μικρότερα νησιά που θα ενταχθούν στη διαδρομή, πρόσβαση σε πολλαπλές πύλες εισόδου από το εξωτερικό. Ένας επισκέπτης που φτάνει, για παράδειγμα, με απευθείας διεθνή πτήση στη Ρόδο ή στη Σαντορίνη θα μπορούσε, μέσα από ένα λειτουργικό ακτοπλοϊκό δίκτυο, να συνεχίσει πολύ ευκολότερα το ταξίδι του σε άλλα νησιά.

 Παρά τη γεωγραφική τους εγγύτητα και το γεγονός ότι αποτελούν τμήματα της ίδιας Περιφέρειας, οι Κυκλάδες και τα Δωδεκάνησα εξακολουθούν να λειτουργούν ακτοπλοϊκά ως δύο διαφορετικοί κόσμοι. Οι συνδέσεις μεταξύ τους παραμένουν περιορισμένες.  Συνεπώς, η σύνδεση Μυκόνου – Σαντορίνης – Κω – Ρόδου θα μπορούσε να δημιουργήσει έναν νέο θαλάσσιο άξονα μέσα στο ίδιο το Αιγαίο, με προεκτάσεις στις μετακινήσεις των κατοίκων, στον τουρισμό, στην οικονομία των μικρότερων νησιών και τελικά στην ίδια την έννοια της νησιωτικής συνοχής.

Το σημαντικότερο ίσως στοιχείο από τη συνέντευξη Τύπου είναι ότι για πρώτη φορά τέθηκε επισήμως ως κοινός στόχος Περιφέρειας και Υπουργείου η δημιουργία μιας πραγματικής ακτοπλοϊκής γέφυρας ανάμεσα στις Κυκλάδες και τα Δωδεκάνησα.

Και από τη στιγμή που στο τραπέζι μπήκαν τόσο η δυνατότητα χρηματοδότησης όσο και η θετική στάση του Υπουργείου Ναυτιλίας, η ιδέα περνά πλέον από τη θεωρητική συζήτηση στο πεδίο του συγκεκριμένου σχεδιασμού.

Σημειωτέον ότι στη σύσκεψη φορέων που προηγήθηκε των  ανακοινώσεων, συμμετείχαν ο  ΓΓ του Υπουργείου Ναυτιλίας  Μανώλης Κουτουλάκης, οι βουλευτές  Γιάννης Παππάς και Μίκα Ιατρίδη, ο δήμαρχος  Ρόδου Αλέξανδρος Κολιάδης και εκπροσώπων της αυτοδιοίκησης , του Λιμενικού Σώματος και των εμπλεκομένων φορέων.