
Η ποντιακή διάλεκτος εξακολουθεί να αποτελεί ζωντανό κομμάτι της ελληνικής γλωσσικής παράδοσης, διατηρώντας χαρακτηριστικά που παραπέμπουν στην αρχαία ελληνική γλώσσα. Αυτήν ακριβώς τη συνέχεια επιχειρεί να αναδείξει μέσα από τη διδασκαλία του ο ιστορικός και φιλόλογος Γ.Κ. Χατζόπουλος, ο οποίος εδώ και δεκαετίες έχει αφιερώσει σημαντικό μέρος της επιστημονικής και εκπαιδευτικής του δραστηριότητας στη μελέτη της.
Σε συνέντευξή του στον «Πρωινό Τύπο», με αφορμή την έναρξη του νέου κύκλου μαθημάτων της Μέριμνας Ποντίων Κυριών Δράμας, ο κ. Χατζόπουλος εξήγησε ότι η προσωπική του ενασχόληση με τα ποντιακά γράμματα ξεκίνησε το 1960.
Η οργανωμένη διδασκαλία της διαλέκτου προέκυψε αρκετά χρόνια αργότερα, έπειτα από παρότρυνση ανθρώπων της Μέριμνας Ποντίων Κυριών. Το πρώτο τμήμα δημιουργήθηκε πριν από περίπου μία δεκαετία και η προσπάθεια συνεχίζεται μέχρι σήμερα.
«Μία ζωντανή διάλεκτος που δεν πρέπει να χαθεί»
Ιδιαίτερη έμφαση έδωσε ο κ. Χατζόπουλος στη γλωσσική και ιστορική αξία της ποντιακής, επισημαίνοντας ότι η διατήρησή της αποτελεί τον βασικό σκοπό των μαθημάτων.
«Ο σκοπός είναι μία τέτοια ζωντανή διάλεκτος να μη χαθεί, μία διάλεκτος η οποία συνδέεται στενότατα με την αρχαία ελληνική γλώσσα, με πολλούς τύπους», ανέφερε χαρακτηριστικά.
Σύμφωνα με τον ίδιο, η ποντιακή διατηρεί γλωσσικά στοιχεία που επιτρέπουν την αναγνώριση της ιστορικής συνέχειας της ελληνικής γλώσσας. Πρόκειται για χαρακτηριστικά που έχουν ιδιαίτερο ενδιαφέρον τόσο για όσους μελετούν τη γλωσσική εξέλιξη όσο και για τους απογόνους των Ποντίων που επιθυμούν να γνωρίσουν καλύτερα τη γλώσσα των προγόνων τους.
Ο ιστορικός και φιλόλογος στάθηκε επίσης στις επιρροές που δέχθηκε η διάλεκτος από άλλες γλώσσες κατά τη διάρκεια της ιστορικής της διαδρομής.
Όπως σημείωσε, στο λεξιλόγιό της έχουν ενσωματωθεί τουρκικές λέξεις, αλλά και λέξεις διαφορετικής προέλευσης, ως αποτέλεσμα της μακρόχρονης συνύπαρξης και επικοινωνίας πληθυσμών στην ευρύτερη περιοχή του Εύξεινου Πόντου.
Μάλιστα, ο ίδιος έχει ασχοληθεί επιστημονικά με αυτό το ζήτημα. Σε συνεργασία με συνάδελφό του, θεολόγο, συνέγραψε λεξικό στο οποίο καταγράφονται λέξεις που δανείστηκε η ποντιακή διάλεκτος από άλλες γλώσσες, καθώς και σχετικό συντακτικό.
Πρόκειται για λεξιλογικά στοιχεία που ενσωματώθηκαν στα ποντιακά και προσαρμόστηκαν σταδιακά στους γλωσσικούς τους κανόνες.
Η ποντιακή εξακολουθεί να ομιλείται
Ένα ακόμη στοιχείο που ανέδειξε ο κ. Χατζόπουλος είναι ότι η ποντιακή δεν αποτελεί αποκλειστικά αντικείμενο ιστορικής ή φιλολογικής μελέτης.
Αντιθέτως, εξακολουθεί να χρησιμοποιείται στην καθημερινή επικοινωνία, ιδιαίτερα σε οικισμούς της ελληνικής υπαίθρου όπου εγκαταστάθηκαν προσφυγικοί πληθυσμοί από τον Πόντο.
Αυτή η πραγματικότητα, σύμφωνα με τον ίδιο, προσφέρει τη δυνατότητα να εξεταστεί η σχέση της διαλέκτου με την αρχαία ελληνική μέσα από μια γλωσσική παράδοση που παραμένει ενεργή.
Ο κ. Χατζόπουλος αναφέρθηκε ακόμη στις ιστορικές ρίζες της ελληνικής παρουσίας στον Εύξεινο Πόντο, συνδέοντας τη διάδοση της γλώσσας με τις μετακινήσεις και την εγκατάσταση ελληνικών πληθυσμών από την Αττική, τα νησιά του Αιγαίου και άλλες περιοχές.
Επισήμανε, παράλληλα, ότι ακόμη και σήμερα υπάρχουν Πόντιοι που εξακολουθούν να ζουν στις περιοχές αυτές.
Από τους νέους μέχρι τους συνταξιούχους στα θρανία
Ξεχωριστό ενδιαφέρον παρουσιάζουν και οι αναφορές του στη συμμετοχή των μαθητών.
Όπως εξήγησε, τα τμήματα δεν απευθύνονται αποκλειστικά σε μία ηλικιακή ομάδα. Ανάμεσα στους συμμετέχοντες βρίσκονται τόσο νέοι άνθρωποι όσο και συνταξιούχοι, γεγονός που αποτυπώνει το ενδιαφέρον διαφορετικών γενεών για την εκμάθηση της ποντιακής.
Η εκπαιδευτική διαδικασία έχει συγκεκριμένη οργάνωση και δεν περιορίζεται στην προφορική εξοικείωση με τη διάλεκτο.
Οι μαθητές χρησιμοποιούν ειδικό εγχειρίδιο διδασκαλίας που έχει συγγράψει ο ίδιος ο κ. Χατζόπουλος, διαθέτουν τετράδια, κρατούν σημειώσεις και καταγράφουν τις απορίες τους.
Μάλιστα, στο τέλος της εκπαιδευτικής χρονιάς λαμβάνουν ενδεικτικό προόδου, το οποίο περιλαμβάνει ακόμη και αξιολόγηση διαγωγής, όπως ανέφερε με χιούμορ ο διδάσκων.
Η διαδικασία αυτή αποτυπώνει τη συστηματική προσέγγιση που έχει επιλεγεί για τη διδασκαλία της διαλέκτου, με στόχο οι συμμετέχοντες να αποκτήσουν ουσιαστικές γνώσεις για το λεξιλόγιο, τη γραμματική και τη σύνταξή της.
Μια προσπάθεια που συνεχίζεται επί δέκα χρόνια
Η συνέντευξη του Γ.Κ. Χατζόπουλου αναδεικνύει μια εκπαιδευτική δραστηριότητα που έχει αποκτήσει διάρκεια και συνέπεια.
Η ενασχόλησή του με τα ποντιακά γράμματα από το 1960, η συγγραφή σχετικών εγχειριδίων και η δεκαετής παρουσία του στα μαθήματα της Μέριμνας Ποντίων Κυριών Δράμας συνθέτουν μια προσωπική διαδρομή αφιερωμένη στη μελέτη και τη διδασκαλία της ποντιακής διαλέκτου.
Το βασικό μήνυμα της παρέμβασής του είναι ότι η γλωσσική κληρονομιά του ποντιακού ελληνισμού μπορεί να διατηρηθεί μέσα από την εκμάθηση και τη χρήση της.
Στο πλαίσιο αυτό, ο νέος κύκλος μαθημάτων ξεκίνησε στις 29 Οκτωβρίου και πραγματοποιείται κάθε Πέμπτη, στις 18:00, στα γραφεία της Μέριμνας Ποντίων Κυριών Δράμας, στην οδό Αθηνάς 35.
Για πληροφορίες, οι ενδιαφερόμενοι μπορούν να επικοινωνούν με την κ. Λίζα στο 6973986713 ή στο 2521039157, κάθε Δευτέρα, Τετάρτη και Παρασκευή.
Πηγή: proinos-typos.gr
The post Γ.Κ. Χατζόπουλος: «Η ποντιακή διάλεκτος συνδέεται στενότατα με την αρχαία ελληνική και δεν πρέπει να χαθεί» first appeared on PontosVoice – H δική σου ΚΑΘΑΡΗ Ποντιακή φωνή.
Πηγή: Read More
Το HellasVoice.gr αποτελεί ένα σύγχρονο ψηφιακό ενημερωτικό μέσο με στόχο την άμεση, αξιόπιστη και πολυθεματική ενημέρωση του κοινού. Με έμφαση στην ελληνική επικαιρότητα αλλά και σε θέματα διεθνούς ενδιαφέροντος, το HellasVoice.gr καλύπτει ένα ευρύ φάσμα ειδήσεων που αφορούν την κοινωνία, την πολιτική, την οικονομία, τον τουρισμό, την υγεία και την καθημερινότητα.
Η πλατφόρμα αξιοποιεί σύγχρονες τεχνολογίες περιεχομένου, συνδυάζοντας επιλεγμένες ειδήσεις από έγκυρες πηγές με πρωτογενές υλικό, προσφέροντας στον αναγνώστη μια ολοκληρωμένη εμπειρία ενημέρωσης. Παράλληλα, δίνεται ιδιαίτερη σημασία στη σωστή δομή των άρθρων, την ταχύτητα φόρτωσης και τη βέλτιστη εμπειρία χρήσης σε κινητές συσκευές.
Στόχος του HellasVoice.gr είναι να αποτελέσει ένα δυναμικό και αξιόπιστο σημείο αναφοράς στον χώρο της ψηφιακής ενημέρωσης, συμβάλλοντας στη διάδοση της πληροφορίας με διαφάνεια, συνέπεια και σεβασμό προς τον αναγνώστη.

