Σύμφωνα με δημοσίευμα από tanea.gr
Ηταν το μακρινό 2008 όταν ο ιρλανδός ακαδημαϊκός Ιαν Κίχοου (Ian Kehoe) είδε τυχαία μια φωτογραφία της Καμάρας στη Θεσσαλονίκη από τα τέλη της δεκαετίας του 1950. Πρόκειται για μια πανοραμική εικόνα του μνημείου με προοπτική προς τη Ροτόντα και την Ανω Πόλη. Το γεγονός αυτό τον ενέπνευσε να δημιουργήσει την ομάδα «Παλιές Φωτογραφίες της Θεσσαλονίκης», με σκοπό να μάθει «πού έχει πάει αυτή η πόλη;». Δεκαοκτώ χρόνια αργότερα, η ομάδα αριθμεί στο Facebook σχεδόν 140.000 μέλη. Δημοσιεύει καθημερινά φωτογραφικά ντοκουμέντα της Θεσσαλονίκης από τα τέλη του 19ου αιώνα μέχρι τις δεκαετίες 1970 – 1980, με σκοπό να αναδείξει εικόνες και ιστορίες μιας πόλης που δεν υπάρχει πια.
Φωτογραφία της Καμάρας, από τα τέλη της δεκαετίας του 1950. Ενέπνευσε τον ιρλανδό ακαδημαϊκό Ιαν Κίχοου (Ian Kehoe) να ιδρύσει την ομάδα «Παλιές Φωτογραφίες της Θεσσαλονίκης»
«Ψάχνουμε κυρίως στο Διαδίκτυο, σε παλιές καρτ ποστάλ σε κρατικά ή ιδιωτικά αρχεία που ανοίγουν σε διάφορες χώρες», λέει στα «ΝΕΑ» ο Γιάννης Σιδηρόπουλος, εκ των διαχειριστών της ομάδας, που ασχολείται με την έρευνα «κρυμμένων» ντοκουμέντων της Νύμφης του Θερμαϊκού. Συνολικά υπάρχουν επτά διαχειριστές, με διακριτούς ρόλους ο καθένας. «Αλλος ασχολείται με την πιστοποίηση, άλλος με το ρετουσάρισμα, άλλος με τα γραπτά αρχεία», εξηγεί ο Γ. Σιδηρόπουλος, ο οποίος εντάχθηκε στην ομάδα το 2016.
«Δεν έχουμε κάποιο οικονομικό όφελος. Στόχος μας είναι να αναδείξουμε την ιστορία της πόλης, κυρίως μέσα από την αρχιτεκτονική της», προσθέτει ο ίδιος.
Ιστορία των αρχείων
Επειτα, ο Σιδηρόπουλος, που εργάζεται ως λογιστής, παραθέτει τις φωτογραφικές περιόδους της Θεσσαλονίκης. «Μέχρι το 1912 και την απελευθέρωση της πόλης έχουμε λιγοστές φωτογραφίες, κυρίως περιηγητών που περνούσαν από εδώ. Το 1915 ήρθε η συμμαχική στρατιά. Οι Γάλλοι και οι Αγγλοι είχαν φωτογραφικές υπηρεσίες. Ειδικά οι Γάλλοι είχαν την τάση να φωτογραφίζουν την πόλη, κυρίως την Ανω Πόλη».
Το 1917 ξέσπασε η μεγάλη πυρκαγιά που κατέστρεψε περίπου το 32% της Θεσσαλονίκης, ενώ την επόμενη χρονιά αποχώρησαν τα συμμαχικά στρατεύματα. Λίγα χρόνια αργότερα, έφτασαν στην πόλη οι πρόσφυγες από τη Μικρά Ασία. Ολα αυτά έχουν σημαντικές επιπτώσεις στις φωτογραφικές πηγές. «Παρατηρείται μια υποβάθμιση και οι πηγές λιγοστεύουν. Ο,τι έχουμε είναι κυρίως από περαστικούς, τουρίστες και επιστήμονες. Οι κάτοικοι της Θεσσαλονίκης δεν είχαν την οικονομική δυνατότητα να φωτογραφίσουν», επισημαίνει ο λογιστής – ερευνητής Σιδηρόπουλος.
Μία από τις εξαιρέσεις της περιόδου του Μεσοπολέμου είναι ο φωτογράφος Γιώργος Λυκίδης, ο οποίος πωλούσε τις φωτογραφίες του σε καρτ ποστάλ σε ένα περίπτερο έξω από τη Διεθνή Εκθεση.
Επειτα, κατά τη διάρκεια της Κατοχής, πολλοί γερμανοί στρατιώτες είχαν φωτογραφικές μηχανές και αποτύπωναν στιγμιότυπα της πόλης. «Σήμερα αυτό το υλικό εμφανίζεται σε παλαιοπωλεία και παζάρια στη Γερμανία και σε διαδικτυακές δημοπρασίες», λέει ο διαχειριστής της ομάδας.
«Μετά την Κατοχή, η πόλη αρχίζει και ανακάμπτει φωτογραφικά στα τέλη της δεκαετίας του 1950. Από το 1960 και μετά αρχίζουν και φωτογραφίζουν και Ελληνες, αρχικά κυρίως Αθηναίοι που έρχονταν στη Θεσσαλονίκη», αναφέρει ο ίδιος για την τελευταία περίοδο με την οποία ασχολούνται ερευνητικά οι «Παλιές Φωτογραφίες της Θεσσαλονίκης».
Οι δύο «χαμένες» εκδοχές της πόλης
Οπως εξηγεί στα «ΝΕΑ» ο Σιδηρόπουλος, υπάρχουν δύο εκδοχές της Θεσσαλονίκης που «χάθηκαν» στο πέρασμα των χρόνων. «Η πρώτη είναι αυτή που χάθηκε από την πυρκαγιά. Η δεύτερη είναι αυτή που χάθηκε από την ανοικοδόμηση των δεκαετιών 1960 – 1970, τότε που χτίστηκαν πολλές οικοδομές. Ετσι, για έναν δρόμο μπορούμε να έχουμε φωτογραφίες από τρεις διαφορετικές φάσεις, από πριν το 1917, από τον Μεσοπόλεμο και από μετά τη δεκαετία του 1970, και να δούμε την εξέλιξη ανά τα χρόνια. Η οδός Βενιζέλου είναι ένα τέτοιο χαρακτηριστικό παράδειγμα. Υπάρχουν κτίρια – τοπόσημα που μας βοηθούν στην αναγνώριση», σημειώνει ο ίδιος.
Οσον αφορά τον λόγο που συνεχίζει ύστερα από δέκα χρόνια να ερευνά τα φωτογραφικά ντοκουμέντα της Θεσσαλονίκης, ο πρώην συλλέκτης γραμματοσήμων με τη βαριά προφορά είναι ξεκάθαρος: «Ολα πρέπει να εμφανίζονται στο κοινό. Εμείς έχουμε ένα ηλεκτρονικό αρχείο προσβάσιμο στον καθένα που αναζητεί την ιστορία της πόλης του».
Η πιο παλιά φωτογραφία της Θεσσαλονίκης
Χρονολογείται το 1859 και είναι η πιο παλιά καταγεγραμμένη φωτογραφία της πόλης. Βρέθηκε, μαζί με μία ακόμα, στο αρχείο του Μπάκιγχαμ και αποδίδεται στον, 14 ετών τότε, πρίγκιπα Αλφρέδο, γιο της βασίλισσας Βικτωρίας. Θεωρείται ότι ελήφθη στο πλαίσιο περιοδείας του νεαρού πρίγκιπα στην Οθωμανική Αυτοκρατορία. «Πιθανόν βρέθηκε και στη Θάσο, τη Σμύρνη και το Αγιον Ορος. Οι φωτογραφίες ήταν όμως αρχειοθετημένες ως “Αθήνα”», λέει ο Γιάννης Σιδηρόπουλος, ο οποίος την ανακάλυψε στο Διαδίκτυο. Απεικονίζει τη φιάλη στο προαύλιο της Αγίας Σοφίας, που τότε λειτουργούσε ως τέμενος.
Η πιο παλιά καταγεγραμμένη φωτογραφία της Θεσσαλονίκης. Χρονολογείται από το 1859 και δείχνει τη φιάλη στο προαύλιο της Αγίας Σοφίας, που τότε λειτουργούσε ως τέμενος
Το παραλιακό τείχος
Μια άλλη ανακάλυψη της ομάδας είναι η φωτογραφία με το παραλιακό τείχος της Θεσσαλονίκης – η πρώτη φωτογραφική απεικόνισή του που δημοσιεύτηκε. Εντοπίστηκε στα ουγγρικά κρατικά αρχεία το 2017, ως μέρος ενός λευκώματος που αποδίδεται στους αδερφούς Αμπντουλάχ.
Το παραλιακό τείχος της Θεσσαλονίκης. Εντοπίστηκε από μέλος της ομάδας στα ουγγρικά κρατικά αρχεία το 2017. Είναι της περιόδου 1860 – 1867 και είναι η πρώτη φωτογραφική απεικόνιση του τείχους που δημοσιεύτηκε
Πρόκειται για τρία αδέρφια αρμενικής καταγωγής που έγιναν διάσημα ως πρωτοπόροι φωτογράφοι του 19ου αιώνα στην Οθωμανική Αυτοκρατορία, με διεθνή φήμη για τις πανοραμικές λήψεις των πόλεων, όπως η Κωνσταντινούπολη και η Θεσσαλονίκη, και τα πορτρέτα σουλτάνων και προσωπικοτήτων της εποχής. Η συγκεκριμένη φωτογραφία, που προκάλεσε μεγάλο ενδιαφέρον και συζήτηση σε απλούς πολίτες αλλά και στην ακαδημαϊκή κοινότητα, έχει ληφθεί πιθανότατα από τον Λευκό Πύργο, με εξοπλισμό που μόνο μια επίσημη αποστολή θα μπορούσε να διαθέτει εκείνη την εποχή (1860-1867). Μεγάλο μέρος των βυζαντινών τειχών της πόλης γκρεμίστηκε το 1869.
Διαβάστε Περισσότερα στην ΠΗΓΗ:Read More | https://www.tanea.gr/
Το HellasVoice.gr αποτελεί ένα σύγχρονο ψηφιακό ενημερωτικό μέσο με στόχο την άμεση, αξιόπιστη και πολυθεματική ενημέρωση του κοινού. Με έμφαση στην ελληνική επικαιρότητα αλλά και σε θέματα διεθνούς ενδιαφέροντος, το HellasVoice.gr καλύπτει ένα ευρύ φάσμα ειδήσεων που αφορούν την κοινωνία, την πολιτική, την οικονομία, τον τουρισμό, την υγεία και την καθημερινότητα.
Η πλατφόρμα αξιοποιεί σύγχρονες τεχνολογίες περιεχομένου, συνδυάζοντας επιλεγμένες ειδήσεις από έγκυρες πηγές με πρωτογενές υλικό, προσφέροντας στον αναγνώστη μια ολοκληρωμένη εμπειρία ενημέρωσης. Παράλληλα, δίνεται ιδιαίτερη σημασία στη σωστή δομή των άρθρων, την ταχύτητα φόρτωσης και τη βέλτιστη εμπειρία χρήσης σε κινητές συσκευές.
Στόχος του HellasVoice.gr είναι να αποτελέσει ένα δυναμικό και αξιόπιστο σημείο αναφοράς στον χώρο της ψηφιακής ενημέρωσης, συμβάλλοντας στη διάδοση της πληροφορίας με διαφάνεια, συνέπεια και σεβασμό προς τον αναγνώστη.
