Με αιχμή το πραγματικό σχέδιο της Άγκυρας πίσω από την άρση των κυρώσεων CAATSA, την ανεξέλεγκτη κλιμάκωση γύρω από το Ιράν και τη συμπλήρωση 52 ετών από την τουρκική εισβολή στην Κύπρο, ο Γιάννης Θεοδωράτος έστειλε σαφείς προειδοποιήσεις μέσα από την εκπομπή «Με το Κλειδί της Ιστορίας» στο BlueSky.
Η απόκτηση νέων μαχητικών δεν αποτελεί, κατά την ανάλυσή του, τον μοναδικό ούτε τον σημαντικότερο στόχο της Τουρκίας. Το μεγάλο ζητούμενο για την Άγκυρα είναι η επιστροφή της στον «παράδεισο» της δυτικής τεχνολογίας: η πρόσβαση σε πηγαίους κώδικες, κινητήρες, αισθητήρες και κρίσιμη τεχνογνωσία που θα μπορούσε να μεταφερθεί στην τουρκική πολεμική βιομηχανία.
Την ίδια ώρα, η αποκάλυψη νέων στοιχείων για τις βαθιά υπόγειες πυρηνικές εγκαταστάσεις του Ιράν δημιουργεί, σύμφωνα με τον παρουσιαστή, ένα ακραίο στρατηγικό δίλημμα. Εάν η Τεχεράνη αποκτήσει πυρηνική ισχύ, ολόκληρη η Μέση Ανατολή κινδυνεύει να οδηγηθεί σε μια άτακτη και χωρίς κανόνες πυρηνικοποίηση.
Ο πραγματικός στόχος της Τουρκίας
Ο Γιάννης Θεοδωράτος άνοιξε την εκπομπή με τις εξελίξεις που ακολούθησαν τη Σύνοδο Κορυφής του ΝΑΤΟ στην Άγκυρα και την υπόσχεση του Ντόναλντ Τραμπ για άρση των κυρώσεων CAATSA εις βάρος της Τουρκίας.
Ιδιαίτερη αναφορά έκανε στα σενάρια μεταφοράς των ρωσικών S-400 σε τρίτη χώρα, με το Κατάρ, τη Σαουδική Αραβία και τα Ηνωμένα Αραβικά Εμιράτα να εμφανίζονται μεταξύ των πιθανών προορισμών. Ο παρουσιαστής χαρακτήρισε πολιτικά οξύμωρο το ενδεχόμενο να καταλήξουν οι S-400 στα Εμιράτα, τη στιγμή που τουρκικοί κύκλοι τα έχουν κατηγορήσει για εμπλοκή στη χρηματοδότηση του αποτυχημένου πραξικοπήματος του Ιουλίου του 2016.
Το κρίσιμο σημείο, ωστόσο, δεν βρίσκεται μόνο στην τύχη των S-400. Η Τουρκία επιδιώκει την επανένταξη της πολεμικής βιομηχανίας και των ερευνητικών της κέντρων στα δυτικά προγράμματα από τα οποία απομακρύνθηκε.
Όπως εξήγησε, η Άγκυρα δεν ενδιαφέρεται απλώς για την αγορά κινητήρων για το μαχητικό KAAN ή για την προμήθεια νέων F-16. Θέλει να αποκτήσει πρόσβαση στην τεχνογνωσία κατασκευής, στους πηγαίους κώδικες και, κυρίως, στον υπολογιστή αποστολής των αεροσκαφών, ώστε να μπορεί να ενσωματώνει τουρκικούς πυραύλους, βόμβες και αισθητήρες.
«Εδώ είναι το κλειδί. Δεν είναι ο αριθμός», τόνισε χαρακτηριστικά, υπογραμμίζοντας ότι το πραγματικό διακύβευμα για την Ελλάδα και τη Δύση δεν είναι μόνο πόσα αεροσκάφη θα αποκτήσει η Τουρκία, αλλά το εάν θα της επιτραπεί η πρόσβαση σε ευαίσθητες τεχνολογίες.
Οι καθυστερήσεις στα F-16 και το άγχος της Άγκυρας
Ο αρχικός τουρκικός σχεδιασμός προέβλεπε την αγορά 40 F-16 Block 70 και 79 συλλογών αναβάθμισης για ισάριθμα μαχητικά. Το πρόγραμμα, όμως, περιορίστηκε δραστικά, ενώ το κόστος του μειώθηκε, σύμφωνα με όσα ανέφερε ο Γιάννης Θεοδωράτος, από περίπου 24 δισεκατομμύρια σε 7 δισεκατομμύρια δολάρια.
Η κακή κατάσταση της τουρκικής λίρας, ο πληθωρισμός και οι καθυστερήσεις στις παραδόσεις δημιουργούν πρόσθετες δυσκολίες. Ο παρουσιαστής εκτίμησε ότι τα νέα Block 70 ενδέχεται να φθάσουν προς τα τέλη του 2027 ή ακόμη και το 2028.
Παράλληλα, η Άγκυρα προχωρά το πρόγραμμα Özgür για τα παλαιότερα F-16 και επιχειρεί να εντάξει το τουρκικό ραντάρ AESA MURAD. Ο Θεοδωράτος ξεκαθάρισε, όμως, ότι η συγκεκριμένη αναβάθμιση δεν μπορεί να ταυτιστεί με το επίπεδο των ελληνικών F-16 Viper, ενώ η πραγματική επιχειρησιακή της απόδοση παραμένει άγνωστη.
Αβεβαιότητα υπάρχει και γύρω από τα Eurofighter. Η Τουρκία επιδιώκει 20 αεροσκάφη Tranche 4+ και επιπλέον μεταχειρισμένα μαχητικά, όμως οι νέες ανάγκες που δημιούργησε ο πόλεμος στον Κόλπο καθιστούν, κατά την εκτίμησή του, εξαιρετικά δύσκολη την άμεση παραχώρησή τους.
Η Τουρκία χρειάζεται, επομένως, ένα μεταβατικό διάστημα τουλάχιστον μίας δεκαετίας, μέχρι το KAAN να αποκτήσει αξιόπιστη επιχειρησιακή μορφή. Γι’ αυτό και η προειδοποίηση του Θεοδωράτου ήταν κατηγορηματική: «Οι Τούρκοι να μην αποκτήσουν ποτέ πρόσβαση σε αυτές τις ευαίσθητες τεχνολογίες και τεχνογνωσίες».
Το 2% που μπορεί να φέρει τον πυρηνικό όλεθρο
Στο επίκεντρο του δεύτερου μεγάλου θέματος βρέθηκαν οι πληροφορίες για βαθιά υπόγεια ιρανική εγκατάσταση, μέσα στην οποία ενδέχεται να βρίσκονται χιλιάδες φυγοκεντρητές.
Εάν η εγκατάσταση βρίσκεται σε βάθος μεγαλύτερο των 150 μέτρων, η καταστροφή της με συμβατικά όπλα ενδέχεται να είναι πρακτικά αδύνατη. Το πλήγμα στην είσοδο μιας σήραγγας μπορεί να διακόψει προσωρινά τη λειτουργία της, αλλά δεν καταστρέφει τις εγκαταστάσεις που βρίσκονται βαθιά μέσα στο βουνό.
Ο Γιάννης Θεοδωράτος παρουσίασε τρεις ακραίες επιλογές: μια επιχείρηση ειδικών δυνάμεων με ασύλληπτες απώλειες, τη χρήση άγνωστων έως σήμερα οπλικών συστημάτων ή ακόμη και ένα πυρηνικό πλήγμα.
Το πρόβλημα γίνεται ακόμη σοβαρότερο από το γεγονός ότι καμία αντιβαλλιστική άμυνα δεν παρέχει απόλυτη προστασία. Ακόμη και μια αποτελεσματικότητα της τάξης του 95% ή του 98% αφήνει ένα κρίσιμο περιθώριο διαρροής.
«Σε αυτό το 2% κρύβεται ο θάνατος», προειδοποίησε, αναφερόμενος στο ενδεχόμενο ένας μόνο πύραυλος που θα διαπεράσει την άμυνα να φέρει πυρηνική κεφαλή.
Ανοίγουν οι πύλες του φρενοκομείου
Η ενδεχόμενη απόκτηση πυρηνικού όπλου από το Ιράν δεν θα περιοριστεί στα σύνορα της ιρανικής επικράτειας. Κατά τον Θεοδωράτο, θα μπορούσε να πυροδοτήσει έναν ανεξέλεγκτο ανταγωνισμό, με τη Σαουδική Αραβία, την Αίγυπτο και την Τουρκία να επιδιώκουν τη δική τους πυρηνική ισχύ.
Η ανάπτυξη τουρκικών βαλλιστικών πυραύλων αποκτά, μέσα σε αυτό το πλαίσιο, ιδιαίτερη σημασία. Όσο αυξάνεται το βεληνεκές ενός πυραυλικού προγράμματος, τόσο μεγαλώνει και ο πειρασμός απόκτησης πυρηνικής κεφαλής.
«Δεν ανοίγεται απλώς η πύλη του φρενοκομείου. Ανοίγουν όλες οι θύρες και όλοι οι τρελοί εξέρχονται», ήταν η δραματική αποστροφή του.
Πόλεμος για τα περάσματα και την ενέργεια
Η κλιμάκωση δεν περιορίζεται στο Ιράν και στο Ισραήλ. Οι επιθέσεις εναντίον στόχων στην Ιορδανία και στο Κουβέιτ, τα πλήγματα σε εγκαταστάσεις αφαλάτωσης και η δράση των φιλοϊρανικών πολιτοφυλακών δείχνουν, σύμφωνα με την εκπομπή, ότι η σύγκρουση έχει αποκτήσει διευρυμένο περιφερειακό χαρακτήρα.
Η Ιορδανία αποτελεί κρίσιμη ζώνη ασφαλείας και έγκαιρης προειδοποίησης για το Ισραήλ. Το Κουβέιτ, από την άλλη, είναι ιδιαίτερα ευάλωτο λόγω της εξάρτησής του από την αφαλάτωση και της γεωγραφικής του θέσης.
Στο στόχαστρο βρίσκονται και οι ενεργειακοί διάδρομοι. Τα Στενά του Ορμούζ, το Μπαμπ ελ Μαντέμπ και η Διώρυγα του Σουέζ μετατρέπονται σε κομβικά πεδία αντιπαράθεσης. Οι Χούθι πιέζουν τη Σαουδική Αραβία και απειλούν τη διεθνή ναυσιπλοΐα, χωρίς καμία από τις εμπλεκόμενες δυνάμεις να εμφανίζεται πρόθυμη για μια μεγάλη χερσαία εκστρατεία στην Υεμένη.
Οι εναλλακτικοί αγωγοί μέσω Συρίας και Ιορδανίας επανέρχονται στο τραπέζι, αλλά η ασφάλειά τους παραμένει αμφίβολη. Ο Θεοδωράτος υποστήριξε ότι βιώσιμος ενεργειακός σχεδιασμός δεν μπορεί να υπάρξει χωρίς ασφαλείς λιμένες και σταθερούς διαδρόμους προς τη Μεσόγειο.
«52 χρόνια μετά, η Κύπρος ξεχνά»
Το τελευταίο μέρος της εκπομπής ήταν αφιερωμένο στην τουρκική εισβολή στην Κύπρο. Ο Γιάννης Θεοδωράτος άσκησε σκληρή κριτική στη σταδιακή εξασθένηση της ιστορικής μνήμης και στην αυταπάτη ότι μια λύση θα προσφερθεί κάποτε αυτομάτως από τον ΟΗΕ ή τη διεθνή κοινότητα.
Μίλησε για «γεωπολιτικό Αλτσχάιμερ» και «γεωστρατηγική άνοια», επαναφέροντας την ιστορική φράση του Τάσσου Παπαδόπουλου: «Παρέλαβα κράτος, δεν θα παραδώσω κοινότητα».
Στάθηκε, όμως, κυρίως σε εκείνους που πολέμησαν. Επικαλέστηκε τη μαρτυρία Τούρκου στρατηγού, ο οποίος αναγνώρισε ότι οι Έλληνες πολέμησαν γενναία το 1974 και ότι δεν είδε Έλληνα στρατιώτη να τρέχει προς τα πίσω για να σωθεί.
Αναφέρθηκε στον Ελευθέριο Χανδρινό και στο αρματαγωγό «Λέσβος», στη σύγχυση που οδήγησε στον βομβαρδισμό του τουρκικού αντιτορπιλικού «Κοτζάτεπε» από τουρκικά αεροσκάφη, καθώς και στους Έλληνες χειριστές Δινόπουλο και Σκαμπαρδώνη, οι οποίοι αντιμετώπισαν τουρκικά F-102 με τα ελληνικά F-5.
ΕΛΔΥΚ, Εθνική Φρουρά, καταδρομείς, αεροπόροι και απλοί μαχητές κράτησαν τις θέσεις τους με ελάχιστα μέσα και χωρίς ουσιαστική αεροπορική ή ναυτική υποστήριξη.
Το τελικό μήνυμα της εκπομπής ήταν ξεκάθαρο: «Η Κύπρος ξεχνά, αλλά εμείς δεν πρέπει να ξεχνούμε». Διότι το Κυπριακό δεν είναι μια μακρινή διπλωματική εκκρεμότητα. Είναι ζήτημα κατοχής, ιστορικής μνήμης και ολόκληρου του ελληνικού έθνους.
Πηγή: Read More | https://geopolitico.gr
Το HellasVoice.gr αποτελεί ένα σύγχρονο ψηφιακό ενημερωτικό μέσο με στόχο την άμεση, αξιόπιστη και πολυθεματική ενημέρωση του κοινού. Με έμφαση στην ελληνική επικαιρότητα αλλά και σε θέματα διεθνούς ενδιαφέροντος, το HellasVoice.gr καλύπτει ένα ευρύ φάσμα ειδήσεων που αφορούν την κοινωνία, την πολιτική, την οικονομία, τον τουρισμό, την υγεία και την καθημερινότητα.
Η πλατφόρμα αξιοποιεί σύγχρονες τεχνολογίες περιεχομένου, συνδυάζοντας επιλεγμένες ειδήσεις από έγκυρες πηγές με πρωτογενές υλικό, προσφέροντας στον αναγνώστη μια ολοκληρωμένη εμπειρία ενημέρωσης. Παράλληλα, δίνεται ιδιαίτερη σημασία στη σωστή δομή των άρθρων, την ταχύτητα φόρτωσης και τη βέλτιστη εμπειρία χρήσης σε κινητές συσκευές.
Στόχος του HellasVoice.gr είναι να αποτελέσει ένα δυναμικό και αξιόπιστο σημείο αναφοράς στον χώρο της ψηφιακής ενημέρωσης, συμβάλλοντας στη διάδοση της πληροφορίας με διαφάνεια, συνέπεια και σεβασμό προς τον αναγνώστη.