Έγγραφο ετοιμάζουν εμπειρογνώμονες των Ηνωμένων Εθνών για το Κυπριακό. Το έγγραφο, που δεν μπορεί να θεωρείται σχέδιο λύσης, αλλά η ραχοκοκαλιά των συζητήσεων, καταγράφει όλες τις μέχρι σήμερα συγκλίσεις. Πληροφορίες αναφέρουν πως η ομάδα, που εργάζεται σε αυτό το ζήτημα έχει τεθεί υπό τον γνωστό Καναδό εμπειρογνώμονα Δρ McGarry ενώ σε αυτή συμμετέχουν και πρόσωπα που έχουν αναμιχθεί στο παρελθόν στο Κυπριακό από πλευράς του ΟΗΕ.
Την ίδια ώρα, η καταγραφή των συγκλίσεων, που όπως πιστεύεται από τον Διεθνή Οργανισμό, θα βοηθήσει σημαντικά στο να κάνει βήματα η διαδικασία, θα περάσει- σε κάποια φάση- και από την ομάδα της Ευρωπαϊκής Ένωσης, που θα ελέγχει τη συμβατότητα προνοιών με το κοινοτικό κεκτημένο.
Δεν είχε, λογικά, λόγο η Άγκυρα να φρενάρει τις προσπάθειες των Ηνωμένων Εθνών από τη στιγμή κατά την οποία δεν αναμένονταν αμέσως εξελίξεις. Από τη στιγμή κατά την οποία αντιλήφθηκε ότι ο Γ.Γ. δεν μπορούσε να ανακοινώσει ημερομηνία για την πραγματοποίηση άτυπης Πενταμερής Διάσκεψης για το Κυπριακό, τότε η τουρκική πλευρά δεν είχε λόγο να ανάψει κόκκινο. Άλλωστε, στην Άγκυρα γνωρίζουν πως ο Αντόνιο Γκουτέρες είναι στην πόρτα εξόδου και από το Σεπτέμβριο δεν θα μπορεί να πράξει και πολλά.
Η Τουρκία δεν αναμενόταν να αλλάξει στάση. Άλλωστε ο Χακάν Φιντάν, επέμεινε στα δυο κράτη, στη συνάντηση με την κ. Ολγκίν, κατά την επίσκεψη της τελευταίας στην Άγκυρα. Γι αυτό και αναγκάσθηκε ο κ. Γκουτέρες να επικοινωνήσει με τον Φιντάν.
Καθοριστικός ήταν ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης για τη στάση της Άγκυρας. Όχι για τη διαφοροποίηση των θέσεων, που δεν υπάρχει, αλλά για το γεγονός ότι η κατοχική δύναμη «συγκρατήθηκε» και δεν άναψε κόκκινο φως στον Γενικό Γραμματέα.
Τα ευρωτουρκικά, η διασύνδεση που επιχειρείται με το Κυπριακό, αποφέρει αποτελέσματα όχι επί της ουσίας αλλά σε επίπεδο τακτικής. Η Τουρκία γνωρίζοντας πως, τόσο οι Βρυξέλλες όσο και η Νέα Υόρκη ( το χρησιμοποιεί ως εργαλείο διαχείρισης) αξιοποιούν το χαρτί των ευρωτουρκικών, είναι πιο προσεκτική. Άλλωστε και η ίδια θέλει να αφήσει ανοικτή πόρτα προς την Ευρωπαϊκή Ένωση, αν και γνωρίζει πως δεν μπορεί να κάνει πολλά βήματα. Σίγουρα δεν μπορεί να υπολογίζει σε ένταξη.
Σε πρώτο πλάνο η Ε.Ε.
Ο ρόλος της Ευρωπαϊκής Ένωσης στο Κυπριακό είναι μεν επικουρικός, αλλά σε κάποια φάση, εάν και εφόσον προχωρήσει η διαδικασία και ξεκινήσουν οι διαπραγματεύσεις, θα είναι και ουσιαστικός. Την περασμένη Τετάρτη, μετά τη συνάντηση Γκουτέρες- Χριστοδουλίδη και Έρχιουρμαν, ο Πρόεδρος της Δημοκρατίας αποκάλυψε ότι η Πρόεδρος της Κομισιόν, εξέφρασε την ετοιμότητα για τη σύσταση μιας νομικής ομάδας που θα στηρίζει τον νεοδιορισθέντα Ειδικό Απεσταλμένο της ΕΕ για το Κυπριακό κ. Ραφαέλε Φίτο, σε αυτή την πτυχή. Αυτή η επιτροπή των εμπειρογνωμόνων θα ασχολείται με την συμβατότητα των προνοιών μιας συμφωνίας με το κοινοτικό κεκτημένο. Είναι σαφές πως τα δεδομένα έχουν αλλάξει σε σχέση με το 2004 όταν η Ε.Ε. ήταν έτοιμη για αβαρίες στο Κυπριακό, ειδικά στο θέμα του περιεχομένου, φτάνει να «έκλεινε» το ζήτημα. Πλέον δεν μπορεί να γίνονται δεκτές παρεκκλίσεις από το κεκτημένο. Ούτε όπως επιχειρείτο τότε, να καταστούν οι παρεκκλίσεις μέρος του κεκτημένου. Η Κυπριακή Δημοκρατία είναι κράτος-μέλος και διαφορετικά προφανώς αντιμετωπίζεται.
Δεν θα πρέπει, λογικά, να αναμένεται ότι η Ε.Ε. θα στηρίξει ή έστω θα ανεχθεί μια συμφωνία στο Κυπριακό, σύμφωνα με την οποία θα έχει η Τουρκία ρόλο και λόγο τόσο στην ασφάλεια της χώρας όσο και στο εσωτερικό της.
Όλα αυτά, βεβαίως, δεν θεωρούνται δεδομένα.
Τι κρατά η Λευκωσία
Η Κυπριακή Δημοκρατία από την επίσκεψη Γκουτέρες, μπορεί να ανέμενε περισσότερα, αλλά είναι ευχαριστημένη υπό τις περιστάσεις. Υπήρχε, βέβαια, ανησυχία για το ενδεχόμενο ο Γκουτέρες να είχε στις αποσκευές του τις ιδέες που διακινεί η Προσωπική του Απεσταλμένη, Μαρία Άνχελα Ολγκίν.
Η Λευκωσία, λοιπόν, κρατά από την επίσκεψη ότι ο Γενικός Γραμματέας δήλωσε δεσμευμένος από τα ψηφίσματα των Ηνωμένων Εθνών. Αλλά και για τις αναφορές του στη βάση λύσης και στην Κυπριακή Δημοκρατία. Σημειώνεται πως ο κατοχικός ηγέτης, Τουφάν Έρχιουρμαν, απέφυγε επιμελώς να αναφερθεί στη μορφή της λύσης, δηλώνοντας πως δεν… είναι ακόμη έτοιμος να πράξει τούτο!
Διέκοψε και βγήκε έξω από το δείπνο για τσιγάρο ο Έρχιουρμαν!
Έκπληκτος έμεινε ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών όταν ο εγκάθετος της κατοχικής δύναμης, Τουφάν Έρχιουρμαν, κατά τη διάρκεια του δείπνου, το βράδυ της Τρίτης, και ενώ συζητείτο η ουσία του Κυπριακού, σηκώθηκε και εξήλθε της αίθουσας για να καπνίσει. Είπε προς όλους, στρεφόμενος προς τον Γ.Γ., πως θα πάει για τσιγάρο, αφήνοντας τους συνδαιτυμόνες του, κυρίως τους Αντόνιο Γκουτέρες και Πρόεδρο Χριστοδουλίδη, να τον παρακολουθούν εμβρόντητοι. Βεβαίως δεν αποκλείεται το τσιγάρο να ήταν η δικαιολογία και να ήθελε ο εγκάθετος της Άγκυρας να επικοινωνήσει τηλεφωνικά με πρόσωπο που δεν ήταν στη συνάντηση. Το έπραξε τούτο και στο παρελθόν. Αλλά… κρατάμε την αναφορά του.
Στη διάρκεια των συζητήσεων, πολλές φορές ο κ. Έρχιουρμαν έσπευσε να αναφέρει πως «αυτό δεν θα το δεχθεί η Τουρκία…». Σε κάποια στιγμή ο Γενικός Γραμματέας ενοχλημένος του υπέδειξε πως ο ίδιος μιλά με την Τουρκία και γνωρίζει, και πως αυτός ( ο Έρχιουρμαν) οφείλει να εκφράζει τις απόψεις του!
Δεν ήταν, πάντως, έκπληξη που ο κ. Έρχιουρμαν ενώ στο δείπνο δέχθηκε την πρόταση ΟΗΕ για άνοιγμα δυο οδοφραγμάτων ( Αθηένου- Αγλατζιάς και Μιας Μηλιάς), την επόμενη ημέρα υπαναχώρησε.
Προειδοποιήσεις/ απειλές Έρχιουρμαν, μετά από κλήτευση
Τ/κ να καταθέσει στην Αστυνομία για σφετερισμό
Την ώρα, κατά την οποία ο Γενικός Γραμματέας των Ηνωμένων Εθνών βρισκόταν στην Κύπρο και πραγματοποιούσε συναντήσεις, η κατοχική πλευρά εστίαζε στο θέμα της δίωξης από την Κυπριακή Δημοκρατία σφετεριστών ελληνοκυπριακών περιουσιών στα κατεχόμενα. Στο πλαίσιο αυτό δεν αποφεύχθηκαν και οι υπερβολές και τα ψέματα. Όπως για παράδειγμα, ο ισχυρισμός προς τα Ηνωμένα Έθνη ότι η Κυπριακή Δημοκρατία έχει εκδώσει ένταλμα σύλληψης για Τουρκοκύπριο «διπλωμάτη», που πώλησε ελληνοκυπριακή περιουσία σε Γερμανό.
Ο εγκάθετος της Τουρκίας στα κατεχόμενα, Τουφάν Έρχιουρμαν, έθεσε το θέμα της κλήτευσης του Τουρκοκύπριου Yasa Yeşilada για να καταθέσει, στη συνάντηση με Γκουτέρες και Χριστοδουλίδη. Είπε πως δεν συμφωνεί «με αυτές τις πρακτικές» και ότι ως δικηγόρος δεν θα το έκανε ποτέ. Σε δημόσιες τοποθετήσεις του, έσπευσε να προειδοποιήσει ότι υπάρχουν επίσης περιουσίες στη «νότια» Κύπρο που χρησιμοποιούνται χωρίς τη συγκατάθεση των πρώην Τούρκων ιδιοκτητών τους. Υπέδειξε δε ότι η διαμάχη για τις ακίνητες περιουσίες δεν αφορά μόνο τη «βόρεια» Κύπρο. «Το ζήτημα δεν αφορά τους τίτλους ιδιοκτησίας», είπε , προσθέτοντας ότι εάν η χρήση ή η μεταβίβαση της κυριότητας ενός ακινήτου χωρίς τη συγκατάθεση του προηγούμενου ιδιοκτήτη υπόκειται σε αστυνομική έρευνα στον «νότο», παρόμοιες νομικές διαδικασίες θα μπορούσαν να εφαρμοστούν και στον «βορρά». Ωστόσο, υπογραμμίζοντας ότι αυτή δεν είναι μια μέθοδος που υποστηρίζει, προειδοποίησε ότι «δεν είναι αδύνατο» να εμφανιστούν παρόμοιες πρακτικές στη «βόρεια» Κύπρο.
Η πρόσφατη υπόθεση
Ο Τουρκοκύπριος «διπλωμάτης», Yasa Yeşilada, ο οποίος φέρεται να εκτελεί καθήκοντα στην Πρεσβεία της Τουρκίας στο Στρασβούργο και στις Βρυξέλλες, το 2011, αγόρασε μία ακίνητη περιουσία με τίτλο ιδιοκτησίας περιουσίας ίσης αξίας από μία τουρκοκυπριακή οικογένεια, την οποία το 2023 πούλησε σε Γερμανό πολίτη. Η περιουσία είναι ελληνοκυπριακή. Ο Yasa Yeşilada ανακόπηκε στο οδόφραγμα από την κυπριακή Αστυνομία κατά τη διέλευσή του από τα κατεχόμενα προς τις ελεύθερες περιοχές και του επιδόθηκε κλήτευση για να παρουσιαστεί στο Δικαστήριο. Οι κυπριακές Αρχές τον κάλεσαν να καταθέσει σε ανακριτές της Αστυνομίας, αλλά τούτο δεν έγινε επειδή υπέστη, όπως διαμήνυσε, καρδιακό επεισόδιο. Ο Τουρκοκύπριος, Yasa Yeşilada, ενδεχομένως να έχει κλητευθεί ως μάρτυρας σε υπόθεση σφετερισμού. Μπορεί, όμως, η υπόθεση να αφορά τον ίδιο. Τα άρθρα 303Α και 281 του Ποινικού Κώδικα που ισχύουν στην Κυπριακή Δημοκρατία περιέχουν διατάξεις που οδηγούν σε ποινική ευθύνη λόγω της χρήσης ακινήτων ανήκουν σε Ελληνοκύπριους στα κατεχόμενα.
Οι διώξεις σφετεριστών ή συνεργατών τους, θα συνεχιστούν ανεξαρτήτως της πορείας του Κυπριακού, καθώς η παρανομία δεν αναστέλλεται. Είναι δε σαφές πως δεν μπορούν να γίνουν συγκρίσεις με τις τουρκοκυπριακές περιουσίες, στις ελεύθερες περιοχές.
Κώστας Βενιζέλος
Το HellasVoice.gr αποτελεί ένα σύγχρονο ψηφιακό ενημερωτικό μέσο με στόχο την άμεση, αξιόπιστη και πολυθεματική ενημέρωση του κοινού. Με έμφαση στην ελληνική επικαιρότητα αλλά και σε θέματα διεθνούς ενδιαφέροντος, το HellasVoice.gr καλύπτει ένα ευρύ φάσμα ειδήσεων που αφορούν την κοινωνία, την πολιτική, την οικονομία, τον τουρισμό, την υγεία και την καθημερινότητα.
Η πλατφόρμα αξιοποιεί σύγχρονες τεχνολογίες περιεχομένου, συνδυάζοντας επιλεγμένες ειδήσεις από έγκυρες πηγές με πρωτογενές υλικό, προσφέροντας στον αναγνώστη μια ολοκληρωμένη εμπειρία ενημέρωσης. Παράλληλα, δίνεται ιδιαίτερη σημασία στη σωστή δομή των άρθρων, την ταχύτητα φόρτωσης και τη βέλτιστη εμπειρία χρήσης σε κινητές συσκευές.
Στόχος του HellasVoice.gr είναι να αποτελέσει ένα δυναμικό και αξιόπιστο σημείο αναφοράς στον χώρο της ψηφιακής ενημέρωσης, συμβάλλοντας στη διάδοση της πληροφορίας με διαφάνεια, συνέπεια και σεβασμό προς τον αναγνώστη.