Μια ουσιαστική παρέμβαση για την ποντιακή γλώσσα, τη μνήμη και τη διαχρονική συνέχεια του ελληνικού λόγου πραγματοποίησε ο δημοσιογράφος της ΕΡΤ3 και πρόεδρος του Σωματείου Δράσης «Νίκος Καπετανίδης», Γιώργος Γεωργιάδης, στην εκδήλωση που διοργάνωσε η Εύξεινος Λέσχη Θεσσαλονίκης την Τετάρτη 17 Ιουνίου 2026,, με αφορμή την παρουσίαση του νέου βιβλίου της φιλολόγου και συγγραφέως Γιώτας Ιωακειμίδου, με τίτλο «Οι Λέξεις του Πόντου Ανασαίνουν Ακόμα – Από τον Όμηρο στις Χαμένες Πατρίδες».
Ο Γιώργος Γεωργιάδης, ευχαριστώντας αρχικά τη συγγραφέα για την πρόσκληση, αναφέρθηκε στη γνωριμία και τη συνεργασία του μαζί της ήδη από το 2015, όταν, όπως σημείωσε, είχε πραγματοποιήσει μαζί της μία από τις πρώτες εκπομπές του. Μίλησε με θερμά λόγια για την επιστημονική και παιδαγωγική της προσφορά, υπογραμμίζοντας ότι το νέο της βιβλίο έρχεται να φωτίσει με τρόπο απλό, κατανοητό και λαϊκό έναν τεράστιο γλωσσικό και πολιτισμικό πλούτο.
Στον πυρήνα της ομιλίας του βρέθηκε η θέση ότι η ποντιακή διάλεκτος δεν είναι απλώς ένα γλωσσικό ιδίωμα του παρελθόντος, αλλά ένας ζωντανός φορέας ιστορίας, ταυτότητας και συλλογικής μνήμης. Ο ίδιος υπενθύμισε ότι οι παλαιότεροι Πόντιοι στα χωριά τους τη χαρακτήριζαν συχνά «ρωμαίικα», δίνοντας έτσι έμφαση όχι σε έναν στενό τοπικό προσδιορισμό, αλλά στη βαθιά ελληνικότητα της γλώσσας τους.
Ο δημοσιογράφος στάθηκε ιδιαίτερα στη συμβολή των μονών, των σχολείων, των δασκάλων και των λογίων του Πόντου στη διάσωση της ελληνικής γλωσσικής συνέχειας. Έκανε αναφορά στην περιοχή της Τραπεζούντας, στην Αργυρούπολη και στον πλούτο των βιβλιοθηκών, επισημαίνοντας ότι εκεί διαφυλάχθηκε ένας ανεκτίμητος θησαυρός του ελληνικού λόγου, από την προχριστιανική περίοδο μέχρι το Βυζάντιο και τους νεότερους χρόνους.
Ιδιαίτερη θέση στην ομιλία του είχαν οι μεγάλες μορφές της ποντιακής φιλολογίας και γλωσσολογίας. Αναφέρθηκε στον Ελευθέριο Κουσίδη, στον Άνθιμο Παπαδόπουλο, στον Χρύσανθο Τραπεζούντος και σε εκείνη τη γενιά λογίων που, όπως τόνισε, διέσωσε και μετέφερε στην Ελλάδα έναν τεράστιο γλωσσικό πλούτο, παρά τις τραγικές συνέπειες του πολέμου, της Γενοκτονίας και του ξεριζωμού.
Ο Γιώργος Γεωργιάδης δεν έμεινε μόνο στην ιστορική διάσταση. Έφερε και προσωπικές μνήμες, μιλώντας για τη γενιά της μητέρας του, για την οποία τα ποντιακά δεν ήταν απλώς γλώσσα, αλλά ολόκληρη η ζωή, η ύπαρξη, ο διάλογος και η επικοινωνία της. Περιέγραψε την ποντιακή ως έναν εσωτερικό κώδικα αναγνώρισης και υπερηφάνειας, ιδιαίτερα για όσους μεγάλωσαν μακριά από τις πατρογονικές εστίες, είτε στη Γερμανία είτε σε μεγάλα αστικά κέντρα της Ελλάδας.
Σύμφωνα με τον ίδιο, αυτός ο κώδικας χάθηκε σε μεγάλο βαθμό μέσα στις δεκαετίες, καθώς οι Πόντιοι μπήκαν στις πόλεις, εκσυγχρονίστηκαν, απομακρύνθηκαν από τις πατριαρχικές οικογένειες και έχασαν την καθημερινή χρήση της διαλέκτου. Ωστόσο, σημείωσε ότι το βιβλίο της Γιώτας Ιωακειμίδου έρχεται ακριβώς να αποκαταστήσει αυτόν τον ιστορικό χρόνο και να επιστρέψει στον αναγνώστη την επαφή με έναν κόσμο που δεν πρέπει να αντιμετωπίζεται ως μουσειακό κατάλοιπο. «Η Γιώτα μας βάζει πάνω στον κανβά της ιστορίας, για να κατανοήσουμε τη σημασία αυτής της διαλέκτου», ανέφερε χαρακτηριστικά ο δημοσιογράφος.
Ο ομιλητής εξήρε τον τρόπο με τον οποίο η συγγραφέας παρουσιάζει λέξεις, εκφράσεις και παραδείγματα από την καθημερινή ζωή: από τη διατροφή, τα έθιμα του γάμου, την κοινωνική συμβίωση, τη διασκέδαση, ακόμη και τον θάνατο. Όπως είπε, μέσα από αυτές τις λέξεις αποδεικνύεται η αρχαιότητα, η αντοχή και η συνέχεια της ποντιακής διαλέκτου, χωρίς επιστημονική έπαρση και χωρίς να απομακρύνεται ο μέσος αναγνώστης.
Σημαντικό σημείο της παρέμβασής του ήταν και η αναφορά στα δάνεια και αντιδάνεια. Ο Γιώργος Γεωργιάδης σημείωσε ότι η ποντιακή, ως ζωντανή γλώσσα, δέχθηκε επιδράσεις από λαούς και πολιτισμούς με τους οποίους οι Πόντιοι συνυπήρξαν, μεταξύ αυτών και από την τουρκική, την αραβική και την περσική γλωσσική παράδοση. Ταυτόχρονα όμως υπογράμμισε ότι πολλές λέξεις που θεωρούνται ξένες έχουν στην πραγματικότητα ελληνική ρίζα και επέστρεψαν μέσα από σύνθετες ιστορικές διαδρομές.
Με ιδιαίτερη έμφαση μίλησε για την ανάγκη να μη μείνει η ποντιακή διάλεκτος εγκλωβισμένη στο παρελθόν. Υποστήριξε ότι μπορεί να γίνει σύγχρονη, λειτουργική και ελκυστική ακόμη και για τις νεότερες γενιές. Τόνισε ότι διαθέτει χιούμορ, ευστοχία, αμεσότητα και δύναμη έκφρασης, στοιχεία που μπορούν να εμπλουτίσουν τη σημερινή επικοινωνία και να αντισταθούν στη γλωσσική φτώχεια της εποχής.
Ο δημοσιογράφος συνέδεσε το ζήτημα της γλώσσας με την ποιότητα της ανθρώπινης επικοινωνίας. Επισήμανε ότι σε μια εποχή τεχνητής νοημοσύνης, κοινωνικών δικτύων και γλωσσικής συρρίκνωσης, η επαφή με τον πλούτο της ελληνικής και της ποντιακής γλώσσας μπορεί να κάνει τον άνθρωπο καλύτερο, πιο ουσιαστικό και πιο ικανό να επικοινωνεί υγιώς.
Κλείνοντας, χαρακτήρισε την ποντιακή διάλεκτο όχι απλώς διάλεκτο, αλλά «ψυχή του Ποντίου». Μια ψυχή, όπως είπε, που κουβαλά μέσα της τρεις χιλιάδες χρόνια ιστορίας, εμπειρίας, χαράς, πόνου, ελπίδας και ανάστασης. Υπογράμμισε ότι το βιβλίο της Γιώτας Ιωακειμίδου αποτελεί μια πρόσκληση εισόδου σε έναν «μαγικό» και βαθιά ανθρώπινο κόσμο, όπου οι λέξεις δεν είναι νεκρά σημεία του παρελθόντος, αλλά ζωντανές ανάσες μνήμης.
Η εκδήλωση της Ευξείνου Λέσχης Θεσσαλονίκης ανέδειξε έτσι όχι μόνο ένα νέο βιβλίο για την ποντιακή γλώσσα, αλλά και ένα ευρύτερο αίτημα: να ξαναβρούν οι νεότερες γενιές την επαφή με τις λέξεις των προγόνων τους, όχι από νοσταλγία, αλλά ως πράξη συνέχειας, αυτογνωσίας και πολιτισμικής αντοχής.
Δείτε την ομιλία του Γιώργου Γεωργιάδη:
The post “Η Γιώτα Ιωακειμίδου μας βάζει πάνω στον κανβά της ιστορίας με την ποντιακή διάλεκτο” first appeared on PontosVoice – H δική σου ΚΑΘΑΡΗ Ποντιακή φωνή.
Πηγή: Read More
Το HellasVoice.gr αποτελεί ένα σύγχρονο ψηφιακό ενημερωτικό μέσο με στόχο την άμεση, αξιόπιστη και πολυθεματική ενημέρωση του κοινού. Με έμφαση στην ελληνική επικαιρότητα αλλά και σε θέματα διεθνούς ενδιαφέροντος, το HellasVoice.gr καλύπτει ένα ευρύ φάσμα ειδήσεων που αφορούν την κοινωνία, την πολιτική, την οικονομία, τον τουρισμό, την υγεία και την καθημερινότητα.
Η πλατφόρμα αξιοποιεί σύγχρονες τεχνολογίες περιεχομένου, συνδυάζοντας επιλεγμένες ειδήσεις από έγκυρες πηγές με πρωτογενές υλικό, προσφέροντας στον αναγνώστη μια ολοκληρωμένη εμπειρία ενημέρωσης. Παράλληλα, δίνεται ιδιαίτερη σημασία στη σωστή δομή των άρθρων, την ταχύτητα φόρτωσης και τη βέλτιστη εμπειρία χρήσης σε κινητές συσκευές.
Στόχος του HellasVoice.gr είναι να αποτελέσει ένα δυναμικό και αξιόπιστο σημείο αναφοράς στον χώρο της ψηφιακής ενημέρωσης, συμβάλλοντας στη διάδοση της πληροφορίας με διαφάνεια, συνέπεια και σεβασμό προς τον αναγνώστη.