Ματθαίος και Κωνσταντίνος Τσαχουρίδης δίδαξαν στην Ένωση Ποντίων Μελισσίων τι σημαίνει ποντιακή μουσική
Γράφει ο Χρήστος Κωνσταντινίδης
Οι Αδελφοί Τσαχουρίδη ξεσηκώνουν το κοινό, ποντιακό και μη, σε κάθε μουσική εκδήλωση ή συναυλία που συμμετέχουν. Το βράδυ της Πέμπτης 2 Απριλίου 2026, στην ομιλία που έδωσαν, στο πλαίσιο των σεμιναρίων που πραγματοποιεί η Ένωση Ποντίων Μελισσίων, κατάφεραν να καταπλήξουν, με τη διάλεξή τους για την ποντιακή μουσική, μέσα σε μια γεμάτη αίθουσα, με παρευρισκόμενους από όλες τις ηλικιακές ομάδες. Προσωπικά, ομολογώ, ότι τους απήλαυσα περισσότερο από κάθε δημόσια καλλιτεχνική εμφάνισή τους.
Γιατί ως δημοσιογράφος, η γνώση και η πληροφορία που έλαβα ήταν ανεκτίμητη! Ως Πόντιος, μπορώ να πω, ότι Ματθαίος και Κωνσταντίνος μας πλημμύρισαν με συναισθήματα υπερηφάνειας και αγάπης, μεταδίδοντας αυτήν τη ζέση που έχουν για τη μουσική που υπηρετούν και την παγκόσμια πλέον επίδρασή της. Νομίζω, ότι άπαντες εξήλθαν σοφότεροι από τη συγκεκριμένη συνεδρία και σίγουρα πήραν πολλές απαντήσεις άμεσες και έμμεσες για το έργο δύο εκ των σημαντικότερων εκπροσώπων της νέας γενιάς της ποντιακής μουσικής.
Η διάλεξη, που κράτησε πάνω από δύο ώρες μαζί με τη μουσική επίδειξη και τη διαδραστική συζήτηση που ακολούθησε, άγγιξε θέματα φωνητικής επιστήμης, οργανολογίας, προφορικής παράδοσης, εκπαιδευτικής πολιτικής και πολιτισμικής ταυτότητας.
Η πορεία τους από τη Βέροια στο Λονδίνο
Πριν πάρουν τον λόγο οι ίδιοι, ο καθηγητής Ιστορίας, Κωνσταντίνος Φωτιάδης, έκανε μια σύντομη εισαγωγή για τους δύο αδελφούς — μια παρουσίαση που, πέρα από τον τυπικό επαινετικό τόνο της, αποκάλυπτε μια αληθινή ιστορία αφοσίωσης. Τα δύο αδέλφια ξεκίνησαν με μία μικρή υποτροφία από τη Μητρόπολη Βέροιας και έζησαν για σχεδόν μια δεκαετία στο Λονδίνο. Σπούδασαν στις μουσικές σχολές της βρετανικής πρωτεύουσας, μένοντας σε ένα μικρό δωμάτιο. «Δεν ξέρω πώς χώρεσαν», παρατήρησε με πατρική τρυφερότητα ο ιστορικός, τον οποίο όπως παραδέχθηκε ο Ματθαίος αναγνωρίζουν σαν «πνευματικό πατέρα».
Το αποτέλεσμα αυτής της θυσίας είναι σήμερα ορατό! Ο Ματθαίος αναγνωρίζεται ως ένας από τους κορυφαίους λυράρηδες της εποχής του, ενώ ο Κωνσταντίνος — ακαδημαϊκός στη μουσικολογία, ερευνητής της ποντιακής φωνητικής παράδοσης — συνδυάζει την επιστήμη με μια εντυπωσιακή φωνή τενόρου. Έχουν εμφανιστεί σε κάθε γωνιά του πλανήτη, από την Αυστραλία ως την Αμερική, από τη Ρωσία ως ολόκληρη την Ευρώπη. Ο βασιλιάς της Αγγλίας, Κάρολος, τους έχει υποδεχτεί δύο φορές, εκφράζοντας ενδιαφέρον για την ιστορία της ποντιακής λύρας και της ελληνικής μουσικής γενικότερα. Έχουν παίξει επί μήνες στη Θεσσαλονίκη και στην Αθήνα στο πλευρό της Μαρινέλας — και εκείνο το βράδυ, πριν φτάσουν στα Μελίσσια, σταμάτησαν στο νεκροταφείο για να ανάψουν ένα κεράκι στον τάφο της.
Ο Κωνσταντίνος Τσαχουρίδης: Η φωνή ως επιστήμη και ψυχή
Ο Κωνσταντίνος ανέλαβε τον πρώτο λόγο, και από τις πρώτες κιόλας προτάσεις κατέστησε σαφές ότι η βραδιά δεν θα ήταν μια ακαδημαϊκή διάλεξη με σχολαστική ορολογία. «Χαιρόμαστε που είμαστε απόψε εδώ γιατί θα μοιραστούμε κάποιες ζωντανές γνώσεις και όχι νεκρές — αυτές που διαβάσαμε στο γυμνάσιο ή στο λύκειο και δεν τις ξαναείδαμε ποτέ στη ζωή μας». Η διεπιστημονική του θέση — ακαδημαϊκός στον χώρο της φωνολογίας και της μουσικολογίας για δεκαπέντε χρόνια, ταυτόχρονα και ενεργός τραγουδιστής — του δίνει μια σπάνια οπτική! Βλέπει τη μουσική ως επιστήμη χωρίς να χάνει τη ζωή της.
Το κεντρικό ερώτημα γύρω από το οποίο οργάνωσε την εισήγησή του ήταν αυτό: Γιατί ο Πόντιος τραγουδάει διαφορετικά; Διαφορετικά από τον Κρητικό, τον Μικρασιάτη, τον Κύπριο. Κι αν πάμε πιο μακριά, γιατί ο Έλληνας τραγουδάει διαφορετικά από τον Ιταλό, τον Άραβα, τον Ινδό, τον Μογγόλο; Παρότι ανατομικά οι 6,5 δισεκατομμύρια άνθρωποι του πλανήτη φέρουν ακριβώς τα ίδια βιολογικά χαρακτηριστικά, κάτι άλλο καθορίζει τον τρόπο που βγαίνει η φωνή. Κι αυτό «κάτι άλλο», κατά τον Κωνσταντίνο, είναι κυρίως δύο πράγματα: το βίωμα και η γλώσσα.
Εξήγησε με απλά λόγια την ανατομία της φωνής — τους τρεις βασικούς μηχανισμούς (αναπνοή, τόνηση/λάρυγγας, ενίσχυση/άρθρωση) — όχι για να κουράσει το κοινό με τεχνικές λεπτομέρειες, αλλά για να το οδηγήσει σε μια βαθύτερη εκτίμηση. Η φωνή δεν είναι απλώς «καλή» ή «κακή». Είναι ένα μουσικό όργανο που ζει μέσα στο σώμα μας, αδύνατο να σχεδιαστεί, δύσκολο να περιγραφεί. «Δεν υπάρχει πιο άμεση επαφή με την ψυχή μας», είπε χαρακτηριστικά.
Ιδιαίτερο ενδιαφέρον παρουσίασε η ανάλυσή του για τον ρόλο της γλώσσας στη διαμόρφωση της φωνής. Η ελληνική γλώσσα, με το ηχητικό της περιβάλλον, σχηματοποιεί ένα συγκεκριμένο φωνητικό «εκμαγείο» από νηπιακή ηλικία — κι αυτό εξηγεί γιατί στην Ελλάδα υπάρχει παράδοση σε βαρύτονες, στην Ιταλία σε τενόρους, στη Ρωσία σε μπάσους. Η ποντιακή διάλεκτος, με τη δική της ηχητική ιδιαιτερότητα, δημιουργεί τους δικούς της φωνητικούς τύπους — και η εκτελεστική παράδοση της ποντιακής μουσικής, με τα χαρακτηριστικά σπασίματα και τους λαρυγγισμούς, αποτελεί άμεση έκφραση αυτής της ιδιαιτερότητας.
Το φαινόμενο Χρύσανθος Θεοδωρίδης
Το μεγαλύτερο μέρος της εισήγησης του Κωνσταντίνου αφιερώθηκε σε έναν άνθρωπο, τον Χρύσανθο Θεοδωρίδη, τον θρυλικό τραγουδιστή της ποντιακής μουσικής που έζησε και αγαπήθηκε και στα Μελίσσια — όπου, όπως ανέφεραν παρόντες, είχε υπάρξει στα βαπτίσια συγγενικού προσώπου. Ο Κωνσταντίνος αποκάλυψε ότι ετοιμάζει ένα ντοκιμαντέρ μεγάλου μήκους (μιάμισης ώρας) αφιερωμένο στον Χρύσανθο, βασισμένο σε μια αποκλειστική συνέντευξη που του είχε πάρει τρεις μήνες πριν τον θάνατό του — μια συνέντευξη στην οποία ο τραγουδιστής μιλούσε για τη ζωή του και τραγουδούσε.
«Ο Χρύσανθος ήταν πραγματικά ένα παγκόσμιο φωνητικό φαινόμενο», είπε ο Κωνσταντίνος. Όταν είχε δείξει ηχογραφήσεις του σε καθηγητή του στο Λονδίνο — έναν εξαιρετικό τενόρο, που ταξίδευαν άνθρωποι από τη Νέα Υόρκη ειδικά για να κάνουν μαζί του ένα μάθημα — η αντίδραση ήταν άμεση: έκπληξη, και στη συνέχεια η παρατήρηση ότι «αν αυτή η φωνή μεγάλωνε στο Λονδίνο, θα τα έλεγε δέκα φορές πιο πάνω».
Τι έκανε τον Χρύσανθο τόσο μοναδικό; Ο Κωνσταντίνος ανέλυσε με επιστημονική ακρίβεια το φαινόμενο. Ο τραγουδιστής εστίαζε τη φωνή του στο πίσω μέρος του στόματος — μια λεπτομέρεια που τον βοηθούσε να εκτελεί τους λαρυγγισμούς με εξαιρετική ταχύτητα. Αλλά η φύση χάρισε επίσης στον Χρύσανθο μια εκτεταμένη φωνητική έκταση. Τραγουδούσε σε ύψος που ακουμπά τα όρια τενόρου, με μια δύναμη και έναν «κυματισμό» που στα νεότερα χρόνια του ήταν απόλυτα ελεγχόμενα. Ο Κωνσταντίνος έπαιξε αποσπάσματα από ηχογραφήσεις της δεκαετίας του ’60 — οι παρόντες ακολούθησαν με σιωπή και συγκίνηση. «Σε αυτή την έκταση τραγουδάει ο Χρύσανθος. Εγώ σε αυτήν την έκταση είμαι τέρμα στον Θεό».
Διευκρίνισε επίσης μια βαθιά παρεξήγηση! Ο Χρύσανθος στα τελευταία χρόνια της ζωής του δεν έκανε κάτι «διαφορετικό» από ότι πάντα — απλώς οι φωνητικές χορδές είχαν γεράσει, όπως γερνούν οι μύες κάθε αθλητή. «Φανταστείτε κάποιον που τρέχει εκατοστάρι στα 20 του και στα 60 του. Δεν κάνει το ίδιο χρόνο. Συγχωρέστε του αυτόν τον λαρυγγισμό που στο τέλος της ζωής του άλλαξε. Γιατί δεν ήταν ο πραγματικός». Μια παρατήρηση που ξεκαθάρισε, ήρεμα αλλά καθοριστικά, μια δεκαετίες παλαιά αμφιλεγόμενη εντύπωση.
Η δύναμη της προφορικής παράδοσης
Ένα άλλο κρίσιμο θέμα της εισήγησης ήταν η σημασία της προφορικής παράδοσης για τη μουσική. Στην ποντιακή μουσική, όπως τόνισε ο Κωνσταντίνος, δεν έχουμε συνθέτη — έχουμε ανωνυμία δημιουργών. Αυτό ισχύει βέβαια και για άλλες λαϊκές μουσικές παραδόσεις, αλλά στην ποντιακή έχει ιδιαίτερο βάρος. Η γνώση μεταλαμπαδεύτηκε αποκλειστικά από άνθρωπο σε άνθρωπο, από γενιά σε γενιά, με ό,τι αλλοιώσεις συνεπάγεται αυτό. Η ανωνυμία αρχίζει να αλλάζει μόνο τα τελευταία πενήντα χρόνια, που πλέον εμφανίζονται ονόματα δημιουργών στα ποντιακά τραγούδια.
Αυτή η προφορικότητα κάνει τη μελέτη και τη διδασκαλία της ποντιακής μουσικής ιδιαίτερα απαιτητική. Ο Κωνσταντίνος πρότεινε ένα συγκεκριμένο εκπαιδευτικό μοντέλο. Πρώτα να συγκεντρωθεί το υπάρχον υλικό, στη συνέχεια ειδικοί μουσικοί να επιλέξουν το υλικό που αξίζει να διδαχθεί και να το κατηγοριοποιήσουν ανά βαθμίδες εκπαίδευσης — από την πρώτη δημοτικού ως το λύκειο. Μετά, ακαδημαϊκοί να ασχοληθούν με καταγραφές πεδίου, με κρυστάλλωση των φωνητικών τεχνικών, για να μπορεί ο νέος καλλιτέχνης να αντλεί γνώση μέσα από βιωματική διδασκαλία και διά βίου μάθηση.
Ήταν ξεκάθαρος και για έναν κίνδυνο: η «σχολειοποίηση» της παράδοσης μπορεί να της στερήσει τη ζωντάνια. «Ό,τι σχολειοποιείται, συνήθως μουσειοποιείται μετά». Η ισορροπία είναι λεπτή: να διδάσκεται χωρίς να παγώσει. Η λύση, κατά τον Κωνσταντίνο, είναι τρία βαθμιαία βήματα εκτέλεσης — από ένα απλό δυτικής επιρροής μελισμό, σε ένα πρώτο ποντιακό σπάσιμο, ώσπου να φτάσει ο εκτελεστής στο πλήρες ιδίωμα. Εστράγγισε μάλιστα ζωντανά αυτά τα τρία επίπεδα, από το απλό σε αυτό που «σπάει» χαρακτηριστικά στη μέση — μια εναλλαγή μεταξύ αληθινής και ψεύτικης φωνής που, όπως εξήγησε αναλυτικά, αναλύεται και διδάσκεται.
Ματθαίος Τσαχουρίδης: Ο «Πατριάρχης» και η λύρα που ανοίγει τα φτερά της
Αφού ο Κωνσταντίνος ολοκλήρωσε την εισήγησή του και άνοιξε τον διάλογο με το κοινό, πήρε τον λόγο ο Ματθαίος, κρατώντας τη λύρα του. Ο αδελφός ήταν, όπως ο ίδιος ομολόγησε, πιο «συναισθηματικός» στην προσέγγισή του. «Είμαι ταγμένος στην ποντιακή λύρα. Έχω έρωτα μαζί της», παραδέχθηκε.
Ο Ματθαίος μίλησε για τα βασικά χαρακτηριστικά της ποντιακής μουσικής. Η πολυφωνία ως κεντρικό στοιχείο, οι παράλληλες τέταρτες που αποτελούν τη βάση της μελωδίας της λύρας, και η σύνδεση με τα αρχαιοελληνικά πυθαγόρεια τετράχορδα. Η λύρα κουρδίζεται σε τέταρτες και η κατασκευή της — εξ ολοκλήρου από ξύλο, συμπεριλαμβανομένου του καπακιού — δεν έχει καμία σχέση με τα μουσικά ιδιώματα του Ισλάμ. «Αποδεικνύει την ελληνική της προέλευση, δυτικοευρωπαϊκής παράδοσης ως μουσικό όργανο», υπογράμμισε.
Ό,τι αντιπροσωπεύει ο Χρύσανθος Θεοδωρίδης για τη φωνή στη διάλεξη του Κωνσταντίνου, αντιπροσωπεύει ο Γώγος Πετρίδης για τη λύρα στην εισήγηση του Ματθαίου. Τον αποκάλεσε «πατριάρχη της ποντιακής λύρας» και «επαναστάτη», παραδεχόμενος ότι υπήρξε η κύρια έμπνευσή του για το διδακτορικό που εκπόνησε γύρω από τις μουσικές δυνατότητες του οργάνου. Ο Γώγος, εξήγησε, δεν περιορίστηκε να παίζει ένα τραγούδι όπως το παρέλαβε από την παράδοση.
Εισήγαγε δομικά στοιχεία άγνωστα ως τότε — εισαγωγή, έμμετρο αυτοσχεδιασμό εντός του κομματιού, φινάλε — και τελειοποίησε και συστηματοποίησε ένα τεράστιο μέρος του παραδοσιακού ρεπερτορίου. Επιπλέον εισήγαγε τεχνικές εκτέλεσης δανεισμένες από άλλα έγχορδα, όπως το γλισσάντο του βιολιού, και τις συνδύασε οργανικά με την ποντιακή μουσική. Ήταν επίσης ο πρώτος που τόλμησε να παίξει με τη λύρα μη ποντιακό ρεπερτόριο — πράξη για την οποία κατακρίθηκε στην εποχή του, όπως κάθε πρωτοπόρος.
«Ποιος πρωτοπόρος δεν κατακρίθηκε;», αναρωτήθηκε ο Ματθαίος, παίζοντας ζωντανά στη λύρα παραδείγματα που αναπαρήγαγαν αυτή τη δομή — από το απλό παραδοσιακό μοτίβο ώς το πλήρες, δομημένο κομμάτι κατά το πρότυπο του Γώγου — αφήνοντας το κοινό να νιώσει, με αυτιά και όχι μόνο με λόγια, τη μαγεία που προκάλεσε εκείνος ο «μάγος».
Ο Ματθαίος ανέπτυξε την κεντρική του φιλοσοφία με σαφήνεια. Ο στόχος του είναι ο ήχος της ποντιακής λύρας να ακουστεί σε όλο τον κόσμο. Και για να γίνει αυτό, η λύρα πρέπει να «ανοίξει τα φτερά της» — να μη μείνει κλεισμένη αποκλειστικά στο παραδοσιακό ρεπερτόριο, αλλά να διαλεχτεί με άλλα είδη μουσικής. Σε εκείνο το σημείο, ο Κωνσταντίνος πήρε τον λόγο και χρησιμοποίησε μια εύστοχη παρομοίωση.
Το κλαρίνο εφευρέθηκε από Γερμανό, αλλά οι Ηπειρώτες το πήραν και το «ηπειρωτοποίησαν». Το βιολί παίζεται εντελώς διαφορετικά στο Αιγαίο και στη Βιέννη. Γιατί λοιπόν η ποντιακή λύρα να μη μπορεί να διαλεχτεί με τη ραπ, την jazz, την κλασική μουσική, αναρωτήθηκε ο Ματθαίος; Ανέφερε μάλιστα τη συνεργασία του με τον μουσικό Ράκ — ένας συνδυασμός που για πολλούς στην αίθουσα ακουγόταν εκπληκτικός, αλλά ο βιρτουόζος της κεμεντζές τον δικαιολόγησε με μουσικολογική επιχειρηματολογία. Οι παράλληλες τέταρτες της λύρας «περνούν» δύσκολα σε λαϊκή ή κινηματογραφική μουσική, αλλά σε ορισμένες rap μελωδίες μπορούν να ενωθούν με ευκολία.
Σε ερώτηση για τη λύρα που παίζουν οι Τούρκοι στον Πόντο (τη λεγόμενη «kemençe») και αν διαφέρει από τη δική μας, ο Ματθαίος απάντησε με ισορροπία. Είναι ουσιαστικά το ίδιο όργανο, αλλά «τεχνικά, κατασκευαστικά και ερμηνευτικά» οι Έλληνες Πόντιοι βρίσκονται πιο μπροστά — «και μαθαίνουν από μας». Μάλιστα, αποκάλυψε ότι μέσα από την ιστοσελίδα του (playlyra.com) διδάσκει ποντιακή μουσική σε μαθητές από το εξωτερικό, συμπεριλαμβανομένων Άγγλων και Γερμανών. Σε έναν απ’ αυτούς που ήθελε να παίξει ένα μη ποντιακό κομμάτι στη λύρα, δεν αρνήθηκε: «Τον θέλω κοντά μου. Πόντιο θέλω να τον κάνω. Ο πολιτισμός σήμερα θέλει διάλογο και όχι μονόλογο», ανέφερε χαριτολογώντας ο Ματθαίος.
Η ζωντανή συζήτηση και το βλέμμα στο μέλλον
Ανάμεσα στις δύο εισηγήσεις και μετά το τέλος τους, ξεδιπλώθηκε μια ζωντανή, ελεύθερη συζήτηση με το κοινό — από τις πιο γόνιμες της βραδιάς. Μια συμμετέχουσα ρώτησε για το φαινόμενο της ποντιακής μουσικής με στίχους μισά ποντιακά, μισά ελληνικά. «Αυτό είναι στάδια», είπε ο Κωνσταντίνος. «Μην εκπλαγείτε. Πολύ σύντομα θα ακούτε και ποντιακή μουσική με εξ ολοκλήρου νεοελληνικό στίχο». Και πρόσθεσε, με ειλικρίνεια αλλά χωρίς αγωνία: «Εμείς είμαστε πρόσφυγες τέταρτης-πέμπτης γενιάς. Μας διακατέχει μια υπερπροστατευτικότητα. Πολύ βιαζόμαστε να κρίνουμε. Ας κρατάμε λίγο άλλη στάση». Παράλληλα εξέφρασε την αισιοδοξία του για τη νέα γενιά Ποντίων μουσικών που «δημιουργεί πραγματική νεοποντιακή μουσική πάνω στις ρίζες» — διατηρώντας τον ήχο της λύρας, τους ποντιακούς ρυθμούς, τον χαρακτηριστικό στίχο.
Ένα 13χρονο κορίτσι, η Μαρία, κόρη του αντιπροέδρου του συλλόγου Βάκη Κοτρίδη, σήκωσε το χέρι της. Παίζει λύρα χωρίς να πηγαίνει σε μουσικό σχολείο. Ο Κωνσταντίνος την επαίνεσε θερμά και η στιγμή αυτή έγινε αφορμή να μιλήσουν για το πώς η ποντιακή λύρα έχει αναγνωριστεί πλέον θεσμικά από το Υπουργείο Παιδείας ως όργανο για το οποίο εκδίδεται πτυχίο, ενώ εκατοντάδες δάσκαλοι — απόφοιτοι πανεπιστημίων όπως το ΤΕΙ Μακεδονίας και τα Ιωάννινα — διδάσκουν σε μουσικά σχολεία σε όλη τη χώρα. Και ο Ματθαίος πρότεινε στη διοίκηση του συλλόγου να θεσμοθετήσει μια εβδομαδιαία συνάντηση εξάσκησης για τα νέα παιδιά, και μια μηνιαία επίσκεψη Ποντίου μουσικού για σεμινάριο.
Μνεία έγινε επίσης σε ένα σημαντικό γεγονός. Πριν από τρία χρόνια, ο Ματθαίος ήταν ο πρώτος Έλληνας Πόντιος μουσικός που κλήθηκε να παίξει στη Τραπεζούντα — στη φιέστα που διοργάνωσε η Τραμπζονσπόρ για την κατάκτηση του πρωταθλήματος. Αν και μια φασαρία από γνωστούς εγκάθετους τελευταία στιγμή τον εμπόδισε να ανέβει στη σκηνή, το γεγονός ότι βρέθηκε εκεί ως Πόντιος μουσικός από την Ελλάδα αποτέλεσε από μόνο του ένα συμβολικό ορόσημο.
Η Παρχαρομάνα έκλενε τη βραδιά
Στο τέλος, ο Ματθαίος άνοιξε με τη λύρα και ο Κωνσταντίνος τραγούδησε. Πρώτα «Παρχαρομάνα» — το αρχέγονο ποντιακό τραγούδι του θερινού βοσκοτοπιού — και μετά ένα πολεμικό τραγούδι (Αητέντς Επαραπέτανεν), βαρύ και κόκκινο από πόνο. Η αίθουσα συμμετείχε με σεβασμό σε αυτήν την παραδοσιακή μέθεξη.
Μια βραδιά που ξεκίνησε ως σεμινάριο κατέληξε να είναι κάτι βαθύτερο, μια συνάντηση ανθρώπων που αγαπούν την ίδια παράδοση, που φοβούνται για την ίδια απώλεια, και που βρήκαν σε δύο νέους μουσικούς — ταξιδεμένους στον κόσμο αλλά ριζωμένους στον Πόντο — μια απάντηση που δεν ήταν ούτε νοσταλγική ούτε απόλυτη, αλλά ζωντανή. Η ποντιακή μουσική δεν επιβιώνει κλεισμένη στο μουσείο, αλλά βγαίνοντας στον κόσμο, συνομιλώντας μαζί του, μεταδίδοντας τα συναισθήματα του σήμερα.
Το σεμινάριο ήταν ανοιχτό για τα μέλη και τους φίλους της Ένωσης Ποντίων Μελισσίων, στην οποία αξίζουν συγχαρητήρια για τη δυναμική πρωτοβουλία που πήρε το 2026. Η σειρά σεμιναρίων ιστορίας και πολιτισμού που ξεκίνησε φέτος ο σύλλογος αναμένεται να συνεχιστεί με ανάλογες εκδηλώσεις.
Το άρθρο Η Ποντιακή Μουσική ως Ζωντανή Παράδοση! Διάλεξη Ματθαίου και Κωνσταντίνου Τσαχουρίδη στην Ένωση Ποντίων Μελισσίων εμφανίστηκε πρώτα στο PontosVoice – H δική σου ΚΑΘΑΡΗ Ποντιακή φωνή.
Πηγή: Read More
Το HellasVoice.gr αποτελεί ένα σύγχρονο ψηφιακό ενημερωτικό μέσο με στόχο την άμεση, αξιόπιστη και πολυθεματική ενημέρωση του κοινού. Με έμφαση στην ελληνική επικαιρότητα αλλά και σε θέματα διεθνούς ενδιαφέροντος, το HellasVoice.gr καλύπτει ένα ευρύ φάσμα ειδήσεων που αφορούν την κοινωνία, την πολιτική, την οικονομία, τον τουρισμό, την υγεία και την καθημερινότητα.
Η πλατφόρμα αξιοποιεί σύγχρονες τεχνολογίες περιεχομένου, συνδυάζοντας επιλεγμένες ειδήσεις από έγκυρες πηγές με πρωτογενές υλικό, προσφέροντας στον αναγνώστη μια ολοκληρωμένη εμπειρία ενημέρωσης. Παράλληλα, δίνεται ιδιαίτερη σημασία στη σωστή δομή των άρθρων, την ταχύτητα φόρτωσης και τη βέλτιστη εμπειρία χρήσης σε κινητές συσκευές.
Στόχος του HellasVoice.gr είναι να αποτελέσει ένα δυναμικό και αξιόπιστο σημείο αναφοράς στον χώρο της ψηφιακής ενημέρωσης, συμβάλλοντας στη διάδοση της πληροφορίας με διαφάνεια, συνέπεια και σεβασμό προς τον αναγνώστη.